Hơn 20 năm sống trong ô nhiễm

Mùi hôi của nước mắm, của xác cá nồng nặc bốc lên, len lỏi vào ngóc ngách từng nhà. Người già bị nhức đầu, viêm xoang, trẻ nhỏ thì đau mắt, mẩn ngứa khắp người…

Việc vận chuyển cá ngay ngoài đường của cơ sở sản xuất nước mắm Hương Lan đã gây ra mùi hôi tanh nồng nặc.

Mùi hôi của nước mắm, của xác cá nồng nặc bốc lên, len lỏi vào ngóc ngách từng nhà. Người già bị nhức đầu, viêm xoang, trẻ nhỏ thì đau mắt, mẩn ngứa khắp người… Đó là tất cả những gì mà người dân ở đường Chế Lan Viên, phường Phước Long và hẻm Tân Phước, phường Vĩnh Trường (TP. Nha Trang, Khánh Hòa) phải chịu đựng suốt hơn 20 năm qua.

Theo phản ánh của người dân địa phương, nguyên nhân gây nên sự ô nhiễm trầm trọng này xuất phát từ 2 cơ sở sản xuất nước mắm (CSSXNM) Ngọc Trang và Hương Lan. CSSXNM Ngọc Trang và Hương Lan ra đời cách đây hơn 20 năm, nhưng lúc đó dân cư còn ít, quy mô sản xuất của cơ sở còn nhỏ nên việc ô nhiễm ở khu vực này, người dân vẫn cố chịu đựng. Thế nhưng những năm gần đây, khi 2 cơ sở này mở rộng quy mô sản xuất thì sự ô nhiễm càng trở nên trầm trọng, vượt quá sức chịu đựng của người dân. Với sự tồn tại của 2 CSSXNM, đường Chế Lan Viên nối dài với hẻm Tân Phước suốt ngày nồng nặc mùi hôi tanh. Khi đi tìm hiểu vấn đề này, vừa vào đến đầu đường, mùi hôi đặc trưng của mắm xộc lên khiến chúng tôi không chịu nổi. Hít thở trong “không gian nước mắm” 1 tiếng đồng hồ mà chúng tôi thấy đầu óc nôn nao, khó chịu. Vậy mà, hơn 20 năm nay, những người sống ở đây phải hứng chịu sự “tra tấn” này! Hàng ngày, mùi hôi, thối bốc ra từ 2 CSSXNM len lỏi vào mọi gia đình, bám vào quần áo, chăn, màn, vật dụng… và cả bầu không khí cũng trở nên ngột ngạt. Mỗi khi thời tiết thay đổi hay nắng nóng, mùi hôi thối bốc lên khiến người khỏe mạnh cũng phải lừ đừ. Anh Phạm T, một người dân ở đây bức xúc: “Đã mấy chục năm nay chúng tôi phải ngửi mùi hôi thối này, ngoài ra còn phải chịu cảnh nhớp nháp của nước cá, xác cá thối lênh láng trên đường. Nếu tình trạng này còn kéo dài thì không biết cuộc sống của chúng tôi sẽ tồi tệ đến mức nào? Với việc phải sống trong môi trường bị ô nhiễm, đa phần những người dân quanh đây đều mắc bệnh về đường hô hấp, đau đầu, mất ngủ, đau mắt, mẩn ngứa… Người lớn còn ráng chịu đựng chứ trẻ con thì làm sao chịu nổi”.

Nguy hiểm hơn, phân xưởng 2 của các CSSX này lại nằm ngay cạnh Trường Tiểu học Vĩnh Trường (cơ sở 2). Với mùi hôi, thối bốc lên nồng nặc, các lớp học ở đây phải đóng cửa suốt ngày. Nhiều hôm mùi hôi quá các cô phải bỏ dở tiết dạy để cho học sinh ra ngoài sân cho đỡ ngột ngạt. Đã có không ít giáo viên ở đây phải xin chuyển đi nơi khác do không chịu được sự ô nhiễm này.

Để đối phó với ô nhiễm, nhà nào cũng phải đóng cửa cả ngày, cả đêm hoặc đưa con cái đi sơ tán. Rất nhiều gia đình trong khu vực đã phải treo biển bán nhà, thậm chí bán rẻ, nhưng cũng chẳng ai dám mua, thế là họ đành phải ở lại để “sống chung” với ô nhiễm. Đã nhiều lần các gia đình làm đơn khiếu nại gửi đến nhiều ban ngành nhưng đến nay mọi việc vẫn “giậm chân tại chỗ”. Trao đổi với chúng tôi xung quanh vấn đề này, bà Lê Thị Mai Loan, Chủ tịch UBND phường Phước Long cho biết: Đã nhiều lần UBND phường làm việc với các CSSXNM này, nhưng dường như họ không chịu hợp tác, chủ CSSX cho rằng họ không gây ô nhiễm vì họ đã được cấp giấy chứng nhận đảm bảo vệ sinh môi trường. Vấn đề này thuộc thẩm quyền của cơ quan chuyên môn nhưng chỉ qua cảm nhận thông thường cũng có thể thấy môi trường ở khu vực này đáng báo động. Nếu 2 CSSXNM Ngọc Trang và Hương Lan không có những biện pháp khắc phục, chúng tôi sẽ đề nghị UBND thành phố giải quyết.

Theo điểm d, khoản 2 Điều 37 Luật Bảo vệ môi trường thì cơ sở sản xuất phát tán mùi ảnh hưởng xấu tới sức khỏe con người không được đặt trong khu dân cư hoặc phải có khoảng cách an toàn về môi trường đối với khu dân cư. Thế nhưng trên thực tế, 2 CSSXNM Ngọc Trang và Hương Lan đã chấp hành đúng quy định này chưa, đề nghị các cơ quan chức năng kiểm tra và nếu có vi phạm thì sớm có biện pháp giải quyết.

Việc sản xuất kinh doanh là điều đáng khuyến khích, thế nhưng làm thế nào để kinh doanh mà không ảnh hưởng đến lợi ích chung của cộng đồng mới là điều doanh nghiệp cần tính đến. Không thể vì lợi nhuận của mình mà phớt lờ tất cả, coi thường sức khỏe của người dân xung quanh. Không biết người dân nơi đây sẽ phải đợi đến bao giờ để môi trường ở khu vực này trong sạch trở lại?

ĐÌNH LÂM