Doanh nghiệp né tránh ký kết hợp đồng lao động

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa vẫn còn nhiều doanh nghiệp né ký kết hợp đồng lao động, chỉ thỏa thuận miệng với người lao động khi làm việc, ảnh hưởng tới quyền lợi của người lao động...

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa vẫn còn nhiều doanh nghiệp (DN) né ký kết hợp đồng lao động (HĐLĐ), chỉ thỏa thuận miệng với người lao động (NLĐ) khi làm việc, ảnh hưởng tới quyền lợi của NLĐ…

Nhiều doanh nghiệp vi phạm

Tuy anh Nguyễn Văn Chung (xã Diên Sơn, huyện Diên Khánh) đã làm việc 3 năm tại Công ty TNHH Xây dựng H. (TP. Nha Trang) nhưng đến nay, đơn vị vẫn chưa ký HĐLĐ với anh. Anh Chung cho biết, anh là thợ sắt, do không có bằng cấp, chứng chỉ nghề nên khi được công ty nhận vào làm, anh không dám đòi hỏi vì sợ bị đuổi việc. Mỗi tháng, công ty trả lương cho anh hơn 4 triệu đồng; không có các chế độ bảo hiểm, bảo hộ lao động, chế độ nặng nhọc, độc hại. Tháng nào làm nhiều việc, công ty bồi dưỡng thêm cho anh 200.000 - 300.000 đồng. “Tôi không có bằng cấp nên đành chấp nhận, vì nếu bị đuổi việc tôi cũng không biết làm ở đâu trong thời buổi khó tìm việc như hiện nay”, anh Chung chia sẻ.

Ảnh minh họa

Chị Lê Thị Thảo (phường Vĩnh Trường, TP. Nha Trang) có hơn 2 năm làm việc cho Công ty TNHH Chế biến hải sản S. trên địa bàn TP. Nha Trang. Chị cũng chưa được đơn vị ký HĐLĐ. Chị cho biết, mỗi tháng, ngoài mức lương hơn 2,5 triệu đồng thỏa thuận miệng, chị không được công ty đóng các chế độ bảo hiểm. Chị đã 3 lần đề nghị công ty ký HĐLĐ, nhưng phía công ty cho rằng chị không có bằng cấp, tay nghề còn yếu nên vẫn đang xếp vào diện học nghề, thử việc...

Kết quả thanh tra ở một số DN trên địa bàn tỉnh của Thanh tra Sở Lao động - Thương binh và Xã hội cho thấy, hiện nay, còn nhiều đơn vị lách luật, né tránh ký kết hợp đồng với NLĐ; có DN còn yêu cầu NLĐ thử việc vượt quá thời gian theo quy định của pháp luật, ký HĐLĐ mùa vụ với NLĐ làm công việc không có tính chất mùa vụ để trốn tránh nghĩa vụ đóng bảo hiểm, NLĐ làm công việc không thường xuyên nhưng ký HĐLĐ không xác định thời hạn, ký HĐLĐ xác định thời hạn nhiều lần đối với công nhân... Khi NLĐ không được ký HĐLĐ thì các quyền lợi như: bảo hiểm, chế độ làm việc nặng nhọc, độc hại, thai sản... sẽ không có.   

Hiện nay, còn nhiều người làm việc ở lĩnh vực xây dựng chưa được doanh nghiệp ký hợp đồng lao động

Ông Mai Xuân Trí, Phó Giám đốc Sở Lao động - Thương binh và Xã hội cho biết: “Hiện nay, đa số DN (chủ yếu ở lĩnh vực xây dựng và chế biến thủy sản) không đảm bảo quyền lợi chính đáng cho NLĐ, lách luật, né ký HĐLĐ. Có DN còn đánh vào tâm lý sợ mất việc làm của NLĐ để ép họ không đòi hỏi những quyền lợi chính đáng của mình. Những DN có sai phạm đều được chúng tôi nhắc nhở, yêu cầu khắc phục. Một thời gian sau, chúng tôi sẽ kiểm tra lại, nếu DN không thực hiện yêu cầu sẽ xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật”.

Cần bảo đảm quyền lợi

Ông Mai Xuân Trí cho biết, HĐLĐ là bằng chứng quan trọng thể hiện sự cam kết, thỏa thuận và bảo vệ quyền lợi cho cả NLĐ lẫn DN. Thế nên, DN và NLĐ đừng xem nhẹ việc này để tránh thiệt hại về sau. Nếu DN có tổ chức công đoàn thì công đoàn nên yêu cầu người sử dụng lao động giao kết HĐLĐ với NLĐ, đồng thời hướng dẫn NLĐ giao kết HĐLĐ đúng pháp luật. Nếu DN vẫn không thực hiện, NLĐ và công đoàn cơ sở phải báo ngay cho công đoàn cấp trên để được hỗ trợ hoặc khiếu nại đến Thanh tra ngành Lao động - Thương binh và Xã hội để được giải quyết.

Bên cạnh đó, để đảm bảo quyền lợi hợp pháp, chính đáng cho NLĐ, các cấp, ngành, DN cần tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao kiến thức pháp luật cho đội ngũ cán bộ quản lý, cán bộ nhân sự trong các DN, đặc biệt là NLĐ. Đồng thời thường xuyên kiểm tra, nhắc nhở nâng cao ý thức chấp hành pháp luật lao động của NLĐ và DN; xử lý nghiêm những DN không chấp hành quy định pháp luật lao động, làm ảnh hưởng đến quyền lợi chính đáng của NLĐ. Cùng với đó, cần nghiên cứu sửa đổi những quy định không còn hợp lý, bổ sung những quy định còn thiếu trong các văn bản pháp luật về HĐLĐ nhằm đảm bảo tính khả thi. Ngoài ra, tổ chức công đoàn cần nâng cao chất lượng hoạt động bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp chính đáng của NLĐ.

PHÚ VINH