Mong chờ dự án tái định cư

Khu dân cư Đỉnh Đèo (thuộc thôn Dốc Trầu, xã Ba Cụm Bắc, huyện Khánh Sơn, Khánh Hòa) có 54 hộ dân sinh sống. Các hộ dân này hiện vẫn chưa được bố trí tái định canh nên cuộc sống rất khó khăn...

Thiếu đất sản xuất

Theo ông Mấu Xuân Hạnh - Chủ tịch UBND xã Ba Cụm Bắc, hiện nay, trong số 54 hộ dân tại Đỉnh Đèo có 30 hộ hoàn toàn không có đất sản xuất. Nguyên nhân chủ yếu do trước đây người dân xâm canh đất thuộc địa phận huyện Cam Lâm; năm 2012, huyện Cam Lâm đã thu hồi phần đất này để thực hiện dự án trồng rừng... Hơn 20 hộ còn lại, mỗi hộ cũng chỉ có 1-2 sào đất, hộ nhiều nhất có khoảng 5 sào ở khu vực giáp ranh với xã Ba Cụm Nam hoặc ở thôn Dốc Trầu. Phần lớn diện tích đất của người dân là đất đồi dốc nên cũng chỉ trồng được chuối, bắp..., dẫn đến hiệu quả kinh tế không cao. Bà Cao Thị Bé - hộ dân tại khu dân cư Đỉnh Đèo cho biết: “Nhà tôi tính cả con cháu, dâu, rể có 8 người. Sau khi trả lại đất bên huyện Cam Lâm, chỉ còn khoảng 3-4 sào đất ở thôn Dốc Trầu để trồng chuối và bắp. Vào mùa mưa, chúng tôi tận dụng khu vực xung quanh nhà trồng thêm được gần 1 sào bắp, thi thoảng cũng nuôi thêm gà, heo; thế nhưng, thu nhập cũng không được bao nhiêu”.

Gia đình chị Cao Thị Hoa hiện không có mảnh đất nào để sản xuất. Chị Hoa bày tỏ: “Gia đình tôi có 2 đứa con nhỏ, chồng bị mù sau cơn sốt cách đây 1 năm. Hiện tại, chúng tôi không có đất để trồng cây; trâu bò, heo, gà cũng không có; nhà thì tạm bợ (chưa đầy 20m2) mà chúng tôi đang ở cũng cất nhờ trên đất người khác”.

Cuộc sống khó khăn

Cuộc sống nhiều người dân Đỉnh Đèo chỉ trông chờ vào ít măng lấy trên rừng.

Chị Cao Thị Nghị (người dân khu dân cư Đỉnh Đèo) nói: “Ở đây, thiếu đất sản xuất. Để có lương thực, thực phẩm, chúng tôi phải lên rừng hái măng, cắt lá chuối, chặt củi về bán kiếm tiền. Hôm nào được nhiều thì cũng đổi được vài ký gạo, ít mắm, muối; có hôm chỉ đủ để đổi lấy 1kg gạo về cho con ăn, còn người lớn thì ăn măng luộc. Thi thoảng, các nhà hảo tâm cho ít quà cũng chỉ đủ ăn trong một vài ngày. Vì vậy, ngày nào chúng tôi cũng phải lên rừng kiếm sống”.

Hầu hết hộ dân ở khu dân cư Đỉnh Đèo thuộc diện nghèo, nay không có đất sản xuất nên cuộc sống của họ càng khó khăn hơn. Những gia đình đông con, không có người lao động phải đối mặt với nguy cơ thiếu đói. Sự nghèo khổ, thiếu thốn hiện diện trên từng khuôn mặt, quần áo và cả trong từng bữa ăn hàng ngày của mỗi gia đình. Anh Cao Thủi - người dân khu dân cư Đỉnh Đèo cho biết: “Hàng ngày, tôi phải đi làm thuê kiếm tiền, nhưng cũng chỉ có việc làm trong mùa khô, còn mùa mưa rất ít người thuê. Cuộc sống rất khó khăn, gia đình tôi cố gắng lắm cũng chỉ lo được bữa cơm với rau rừng ăn qua ngày. Khi không thể làm gì ra tiền, chúng tôi phải đi mua nợ mấy ký gạo ở quán về ăn, đến vụ sản xuất lại đi làm để trả nợ”.

Mong chờ dự án tái định cư

Để giúp những hộ gia đình không có đất sản xuất tại khu dân cư Đỉnh Đèo được tái định canh, ổn định cuộc sống, huyện Khánh Sơn và xã Ba Cụm Bắc đã có kế hoạch xây dựng khu tái định cư tại khu vực suối La Hoay (thôn Dốc Trầu, cách khu Đỉnh Đèo khoảng 1,5km). Ông Mấu Xuân Hạnh - Chủ tịch UBND xã Ba Cụm Bắc cho biết: “Dự án này bao gồm các hạng mục như: Đường giao thông, điểm trường, điện, hệ thống nước... Dự kiến, huyện sẽ bóc tách khoảng 20ha đất để cấp cho người dân sản xuất. Tuy nhiên, đến nay, các bên liên quan cũng chưa thống nhất về đồ án khu tái định cư này. Hơn nữa, việc bóc tách đất cũng không đơn giản, vì khu vực này người dân đã canh tác từ lâu, muốn thu hồi phải hỗ trợ cho dân tiền hoa màu. Do đó, để hoàn thành dự án này cũng phải mất vài năm”.

Theo ông Trần Mạnh Dũng - Chủ tịch UBND huyện Khánh Sơn, dự kiến, nguồn kinh phí xây dựng khu tái định cư La Hoay khoảng 9 tỷ đồng. Tuy UBND huyện rất quan tâm đến vấn đề này, nhưng đây là số tiền quá lớn, nằm ngoài khả năng của địa phương. Huyện đã nhiều lần kiến nghị tỉnh hỗ trợ kinh phí xây dựng khu tái định cư cho những hộ thiếu đất sản xuất tại Đỉnh Đèo nhưng chưa được giải quyết vì phải chờ ngân sách Trung ương. Do thiếu kinh phí nên dự án chỉ có thể thực hiện từng bước một. Trước hết, trong thời gian tới, địa phương sẽ tập trung giải quyết vấn đề đất sản xuất để người dân tái định canh tại khu vực suối La Hoay. “Trong những ngày tới, xã Ba Cụm Bắc sẽ tiến hành rà soát những hộ nào có nguy cơ thiếu đói để có kế hoạch hỗ trợ lương thực, thực phẩm giúp họ giảm bớt khó khăn trong mùa mưa sắp tới” - ông Mấu Xuân Hạnh cho biết.

Về lâu dài, các cấp, ngành cần sớm có giải pháp để khu dân cư Đỉnh Đèo sớm định canh, định cư ổn định sản xuất, xóa đói giảm nghèo.

Đinh Luận