Dấu ấn chuyển đổi số trong công tác bầu cử

Ngày 15-3, hơn 1,6 triệu cử tri trên địa bàn tỉnh tham gia bỏ phiếu bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031. Cuộc bầu cử diễn ra nghiêm túc, đúng quy định pháp luật, với tỷ lệ cử tri tham gia đạt cao. Cùng với sự nỗ lực của toàn hệ thống chính trị và người dân, đằng sau thành công này là những dấu ấn rõ nét của chuyển đổi số, từ quản lý dữ liệu cử tri, tuyên truyền, tổng hợp thông tin đến điều hành và giám sát... đã giúp tiết kiệm đáng kể công sức cho thành viên các tổ bầu cử, nâng cao tính chính xác, minh bạch và thuận tiện cho người dân.

Khai thác dữ liệu cử tri chính xác, hiệu quả

Một trong những đột phá lớn nhất của kỳ bầu cử là ứng dụng toàn diện Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và ứng dụng định danh điện tử VNeID. Trung tá Nguyễn Thị Hồng Chuyên - Đội Hướng dẫn công tác đăng ký quản lý cư trú, cấp, quản lý căn cước (Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội, Công an tỉnh) cho biết: “Việc cập nhật số liệu cử tri được thực hiện bằng giây trước khi cuộc bầu cử khép lại. Từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, lực lượng công an cấp xã phối hợp với chính quyền địa phương rà soát, in phiếu cử tri và phát cho người dân một cách chính xác, nhanh chóng. Các trường hợp không may qua đời do tai nạn, bệnh tật hay liên quan đến vụ án đều được cập nhật thường xuyên, đảm bảo danh sách cử tri luôn đúng - đủ - sạch - sống”.

Công tác cập nhật tiến độ bầu cử cũng được áp dụng trên nền tảng số. (Trong ảnh: Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Huyền kiểm tra tiến độ cuộc bầu cử tại Khu vực bỏ phiếu số 1, thôn Văn Lâm, xã Thuận Nam)

Trên phạm vi toàn tỉnh, tính đến ngày bầu cử, toàn bộ các xã, phường, đặc khu đã sử dụng phần mềm quản lý cử tri, phân bổ hơn 1,6 triệu cử tri về các khu vực bỏ phiếu với tỷ lệ chính xác cao. Theo Trung tá Nguyễn Thị Hồng Chuyên, việc này không chỉ giúp lập danh sách cử tri chính xác, mà còn giảm thiểu sai sót thủ công, tiết kiệm thời gian và công sức cho hàng nghìn thành viên tổ bầu cử. Đặc biệt, đối với cử tri có nhu cầu di chuyển nhiều trong những ngày cận kề bầu cử như: công nhân, lao động tự do, tài xế đường dài..., việc thay đổi nơi bỏ phiếu trở nên vô cùng thuận tiện nhờ VNeID. Chỉ cần tài khoản định danh điện tử mức độ 2, cử tri mở ứng dụng, truy cập mục “Bầu cử Quốc hội khóa XVI”, chọn “Khu vực bỏ phiếu của cử tri”, rồi tạo yêu cầu thay đổi nơi bỏ phiếu mới. Hệ thống sẽ cấp ngay giấy chứng nhận điện tử hiển thị trực tiếp trên ứng dụng, không cần đến UBND xã, phường xin xác nhận giấy tờ vật lý.

Với những người thường xuyên phải di chuyển qua các địa phương, chỉ cần mở ứng dụng VNeID và đăng ký thay đổi nơi bỏ phiếu rất thuận tiện và chính xác.

Ông Nguyễn Văn Quế (sinh năm 1979, quê Bắc Ninh) - tài xế xe khách thường xuyên di chuyển qua các tỉnh miền Trung chia sẻ: “Công việc của tôi bận rộn, lịch trình thay đổi liên tục. Trước đây, muốn bỏ phiếu ở nơi khác phải mất thời gian làm thủ tục giấy tờ. Lần này, ngay khi biết có thể đăng ký qua VNeID, tôi mở ứng dụng và đăng ký bỏ phiếu tại phường Phan Rang chỉ trong vài phút. Không chỉ thay đổi nơi bỏ phiếu, tôi còn tra cứu tiểu sử, chương trình hành động của các ứng cử viên đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp ngay trên ứng dụng. Nhờ đó, tôi tự tin lựa chọn những người xứng đáng đại diện cho ý chí và nguyện vọng của mình”.

Lan tỏa thông tin hữu ích trên nền tảng số

Không dừng lại ở quản lý cử tri, chuyển đổi số còn được ứng dụng sâu rộng trong hoạt động tuyên truyền. Trước đây, thông tin về bầu cử chủ yếu qua loa truyền thanh xã, thôn, pa nô, áp phích hoặc cán bộ đến từng nhà vận động. Hiện nay, các nhóm Zalo cộng đồng đã trở thành kênh chính thức, hiệu quả tại nhiều địa phương trong tỉnh. Ông Thành Văn Tân - Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn An Nhơn (xã Xuân Hải), Tổ trưởng Tổ bầu cử số 9 cho biết: “Toàn thôn ai cũng tham gia nhóm Zalo cộng đồng do chính quyền địa phương lập. Các chính sách pháp luật, quy định về bầu cử, danh sách ứng cử viên được đăng tải nhanh chóng. Cử tri không cần đến nơi niêm yết công khai mà mở điện thoại xem trên nhóm Zalo. Điều này rất kịp thời, giúp người dân tiếp cận thông tin nhanh, chính xác nhất, đặc biệt là người trẻ và những người bận rộn”. Nhiều địa phương khác trong tỉnh cũng nhân rộng mô hình này như Tổ dân phố 2 Phước Thành, phường Nam Nha Trang. 

Các nhóm Zalo cộng đồng được các địa phương tạo lập, tuyên truyền những quy định liên quan đến cuộc bầu cử.

Không chỉ Zalo, các fanpage trên mạng xã hội cũng được công an các cấp sử dụng hiệu quả. Thượng tá Đào Xuân Trường - Trưởng Công an phường Nha Trang cho biết: “Chúng tôi lập fanpage chính thức để đăng tải thông tin bầu cử, hướng dẫn sử dụng VNeID, trả lời thắc mắc của cử tri. Kênh này giúp tuyên truyền rộng rãi, tương tác hai chiều, góp phần nâng cao nhận thức và sự tham gia của Nhân dân”. Tương tự, các fanpage như: Công an xã Cà Ná, Công an xã Thuận Nam hay Công an xã Nam Ninh Hòa... cũng được tạo lập, tuyên truyền kịp thời và hiệu quả quy định của pháp luật liên quan đến cuộc bầu cử đến người dân địa phương.

Theo Trung tá Nguyễn Thị Hồng Chuyên, chuyển đổi số đã trở thành trợ lực quan trọng trong toàn bộ quy trình bầu cử tại Khánh Hòa, từ quản lý dữ liệu cử tri, tuyên truyền, tổng hợp thông tin đến điều hành và giám sát. Những bước chuyển mình này không chỉ nâng cao hiệu quả quản lý, mà còn bảo đảm cuộc bầu cử thực sự dân chủ, minh bạch, đúng quy định của pháp luật. Đồng thời khẳng định, công nghệ số không chỉ là công cụ hỗ trợ, mà còn là yếu tố then chốt đưa dân chủ cơ sở đến gần hơn với người dân.

THÀNH LONG