Xuân này xây tổ cho chim

Cuối cùng, Giám đốc Lê Hữu Hoàng cũng đã thực hiện được trăn trở của mình và nhiều thế hệ cán bộ lãnh đạo của Công ty Yến sào Khánh Hòa...

Ông Lê Hữu Hoàng, Giám đốc Công ty (đứng giữa) đang kiểm tra lò ấp trứng tại Trung tâm Kỹ thuật của Công ty Yến sào.

Cuối cùng, Giám đốc Lê Hữu Hoàng cũng đã thực hiện được trăn trở của mình và nhiều thế hệ cán bộ lãnh đạo của Công ty Yến sào Khánh Hòa, đó là viêïc triển khai nghề nuôi chim yến trong nhà, mở ra một thời kỳ mới đối với loài chim quý mà lâu nay Khánh Hòa vẫn tự hào là xứ sở của “vàng trắng”.

Trăn trở với đàn chim, làm sao để chim phát triển nhanh, bền vững để thu về ngày càng nhiều “vàng trắng”, từ năm 2001 - 2006, Công ty Yến sào Khánh Hòa đã triển khai nhiều đề tài nghiên cứu khoa học. Năm 2001, thực hiện đề tài “Xây đập chắn sóng hang Cạnh A4” ngăn chặn sóng làm ảnh hưởng đến chất lượng và sản lượng yến sào. Năm 2002 thực hiện công trình “Mái che lòng chảo Hòn Trống A1”, kết quả là số lượng chim về làm tổ ngày càng nhiều. Năm 2003 - 2005, di yến về Hòn Rơm, Hòn Gốm và hang Sào Cao, mở ra hướng mới trong quản lý khai thác yến sào. Năm 2006, Công ty thành lập Trung tâm Nghiên cứu yến sào Vạn Ninh, phát triển các đảo yến trên địa bàn huyện, trong đó có đảo Hòn Đôi, điểm cực Đông của Tổ quốc, đã được công nhận là di tích văn hóa quốc gia. Đáng chú ý là các đề tài nghiên cứu mang tính lý luận và ứng dụng thực tiễn gắn với tình hình đặc điểm của nghề nuôi yến như đề tài “Nghiên cứu cơ sở khoa học của việc khai thác hợp lý và phát triển nguồn lợi yến sào”; “Nghiên cứu các nhân tố (khí hậu, thức ăn, khai thác) tác động đến quần thể và chất lượng tổ yến”; “Nghiên cứu đánh giá tình trạng quần thể chim yến dưới tác động của một số nhân tố lớn”; “Nghiên cứu áp dụng những biện pháp khắc phục tác động của thời tiết đối với tổ yến”. Nổi bật là năm 2004, dưới sự chỉ đạo của UBND tỉnh, Công ty Yến sào triển khai “Dự án thực nghiệm nuôi yến trong nhà”, thực hiện ấp nở nhân tạo chim yến và xây dựng quy trình nuôi chim con qua từng giai đoạn phát triển. Các công trình khoa học đem lại kết quả bước đầu khả quan, giúp Công ty tăng sản lượng yến sào hàng năm, trong đó năm 2005, 2006 đạt mức tăng trưởng cao nhất trong lịch sử nghề yến. Giữa năm 2006, đề tài: “Dự án thực nghiệm… và ấp nuôi nhân tạo chim yến…” thành công. Đàn yến trong nhà do Công ty quản lý tại Nha Trang tăng trưởng gấp 9 lần so với lúc mới triển khai. Việc ấp nở và nuôi thành công chim con đạt tỷ lệ khá cao là kết quả ngoài mong đợi của Công ty.

Trứng chim đang được ấp nở.

Nuôi chim yến trong nhà lấy tổ tại các nước Đông Nam Á được hình thành từ thế kỷ XIX, bắt đầu phát triển từ năm 1980, nhất là những năm 1990 của thế kỷ XX và đã thành một nghề đặc biệt. Một số nước phát triển mạnh như Indonesia, Malaysia, Thái Lan… số nhà yến lên tới hàng ngàn nhà. Ở Viêït Nam, năm 2005 đã có 19 ngôi nhà yến phân bố tại các địa phương: Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Phú Yên, Khánh Hòa, Ninh Thuận, Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu, Tiền Giang, Vĩnh Long, Bạc Liêu, Cà Mau và Kiên Giang. Năm 2006, Công ty Yến sào Khánh Hòa tiếp tục tư vấn cho các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long và TP. Hồ Chí Minh triển khai xây dựng thêm một số ngôi nhà yến khác. Năm 2007, UBND tỉnh cho phép Công ty triển khai thí điểm 50 ngôi nhà yến trên địa bàn tỉnh. Từ ngàn xưa, chim yến sống tự nhiên ở đảo, 1 năm 2 lần đẻ trứng, nhưng do nhu cầu lấy tổ, Công ty đã không cho ấp nở vụ đầu. Lượng trứng khá lớn phải bỏ đi, nay được sử dụng ấp nở nhân tạo, sẽ góp phần tăng nhanh quần thể đàn chim. Đây phải chăng là điểm đột phá của nghề nuôi yến trong nhà ở Khánh Hòa và Viêït Nam? Để áp dụng vào việc tổ chức nuôi yến trong nhà, ngoài việc nghiên cứu thành công 2 quy trình quan trọng là công nghệ ấp nở nhân tạo chim yến với các quy chuẩn vệ sinh khử trùng phòng và máy ấp, phân loại trứng, tần suất đảo trứng, các giai đoạn phát triển phôi… và công nghệ nuôi chim non qua từng giai đoạn dựa trên những đặc điểm sinh học về dinh dưỡng, sinh trưởng và phát triển của chim; Trung tâm kỹ thuật công nghệ nuôi chim yến trong nhà của Công ty còn nghiên cứu, thiết kế thành công và đưa vào sản xuất nhiều thiết bị hỗ trợ nuôi chim yến trong nhà như quy chuẩn xây dựng nhà yến; sản xuất máy ấp trứng nhân tạo; máy nuôi chim non; mô phỏng tổ yến; hộp đựng trứng yến; giá đỡ để chim làm tổ; âm thanh phức hợp SS; dung dịch SL và dung dịch hỗn hợp SP dẫn dụ chim yến.

Giám đốc Lê Hữu Hoàng tâm sự: Khánh Hòa là địa phương đứng đầu cả nước về số lượng chim yến; Công ty Yến sào là doanh nghiệp Nhà nước được Thường trực Tỉnh ủy, UBND tỉnh giao nhiệm vụ quản lý kỹ thuật, hướng dẫn đầu tư, cung cấp con giống, thức ăn, thiết bị nuôi yến cho nhân dân. Công ty quyết tâm thực hiện thắng lợi 50 ngôi nhà yến trong đợt thí điểm lần đầu. Với vai trò là người xây tổ cho chim, Giám đốc Lê Hữu Hoàng và cán bộ, công nhân kỹ thuật của Công ty xác định trách nhiệm cao trước sự phát triển của loài chim quý. Những ngày này, Công ty Yến sào Khánh Hòa bắt đầu đón nhận các hộ dân đến đăng ký đầu tư nuôi yến. Với tâm huyết của Giám đốc Hoàng cùng đồng nghiệp, tin rằng mùa xuân này loài chim yến sẽ có thêm nhiều ngôi nhà mới, góp phần mang về ngày càng nhiều “vàng trắng” cho quê hương.

TUẤN MINH