Đồng hành bảo vệ quyền lợi người lao động

Đứng trước bối cảnh quan hệ lao động ngày càng đa dạng, phức tạp, việc trang bị kiến thức pháp luật cho đoàn viên, người lao động (NLĐ) trở thành yêu cầu cấp thiết. Nhận thức điều đó, những năm qua, các cấp công đoàn trong tỉnh luôn chủ động bám sát cơ sở, gần gũi đoàn viên để kịp thời tư vấn, hỗ trợ, góp phần nâng cao nhận thức pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của NLĐ, hạn chế phát sinh mâu thuẫn trong quan hệ lao động.

Kịp thời hỗ trợ, tư vấn cho người lao động

Trong quá trình làm việc, chị Trịnh Thị Mỹ Duyên - công nhân Công ty TNHH HMP Khánh Hòa chấp hành tốt nội quy, quy định của doanh nghiệp. Tuy nhiên, khi nghỉ sinh con theo chế độ, chị mới phát hiện công ty nợ tiền bảo hiểm xã hội (BHXH) trong thời gian dài, dẫn đến việc chị không đủ điều kiện để được cơ quan BHXH giải quyết chế độ thai sản. Chị Duyên đã tìm đến Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) tỉnh để nhờ tư vấn, hỗ trợ pháp lý nhằm bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình. Tại đây, chị được cán bộ công đoàn tiếp nhận thông tin, lắng nghe chia sẻ và tư vấn cụ thể về các quy định của Luật BHXH, quyền và nghĩa vụ của NLĐ cũng như trách nhiệm của người sử dụng lao động. Từ sự hướng dẫn kịp thời của tổ chức công đoàn, chị Duyên đã mạnh dạn làm đơn kiến nghị, yêu cầu công ty thực hiện đầy đủ nghĩa vụ đóng BHXH theo quy định, bảo đảm quyền lợi hợp pháp cho NLĐ. Trên cơ sở đó, doanh nghiệp đã tiến hành khắc phục, hoàn tất việc đóng BHXH còn nợ cho chị Duyên, giúp chị đủ điều kiện để được giải quyết và hưởng chế độ thai sản theo quy định.

Cán bộ Liên đoàn Lao động tỉnh tiếp nhận thông tin và tư vấn pháp luật bảo vệ quyền lợi chính đáng cho người lao động.

Vụ tranh chấp lao động tại Công ty TNHH Mai Linh Nha Trang xảy ra gần đây cũng cho thấy, khi quyền lợi NLĐ bị xâm hại, nhất là tình trạng nợ lương kéo dài, LĐLĐ tỉnh đã vào cuộc với tinh thần trách nhiệm cao. Ngay sau khi công ty này phát sinh tranh chấp với 38 NLĐ, LĐLĐ tỉnh đã chủ trì phối hợp với các cơ quan chức năng tổ chức đối thoại, hỗ trợ tư vấn pháp luật, hướng dẫn NLĐ thực hiện quyền khiếu nại theo đúng trình tự, thủ tục. Mặc dù doanh nghiệp cam kết chi trả nợ lương, song việc không thực hiện cam kết đã buộc tổ chức công đoàn phải tiếp tục triển khai các biện pháp pháp lý cần thiết để bảo vệ NLĐ. LĐLĐ tỉnh đã cử cán bộ trực tiếp tham gia tố tụng tại tòa án, đại diện cho NLĐ được ủy quyền khởi kiện doanh nghiệp. Từ sự hỗ trợ đó, hiện nay, tòa án đã thụ lý vụ án, chờ ngày đưa ra xét xử. Vụ việc là minh chứng rõ ràng cho vai trò đại diện của công đoàn trong việc hỗ trợ pháp lý, đồng hành với NLĐ theo quy định pháp luật. Việc công đoàn chủ động tư vấn, hỗ trợ và khởi kiện ra tòa không chỉ giúp NLĐ yên tâm, tin tưởng vào tổ chức đại diện cho mình, mà còn góp phần nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật lao động của doanh nghiệp, xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định và tiến bộ.

Bảo vệ quyền lợi hợp pháp 

Để đảm bảo quyền, lợi ích hợp pháp cho NLĐ, cán bộ công đoàn các cấp thường xuyên đến doanh nghiệp, khu sản xuất tập trung để nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, những vướng mắc phát sinh trong quan hệ lao động. Thông qua các buổi đối thoại, sinh hoạt công đoàn, hội nghị NLĐ, cán bộ công đoàn trực tiếp giải thích, hướng dẫn NLĐ hiểu đúng quy định của pháp luật, quyền và nghĩa vụ của các bên trong quan hệ lao động. Cách làm “đi tận nơi, gặp tận người” không chỉ giúp NLĐ dễ tiếp cận thông tin mà còn tạo niềm tin, sự gắn bó giữa đoàn viên với tổ chức công đoàn.

Liên đoàn Lao động tỉnh phối hợp với các sở, ngành tổ chức đối thoại với doanh nghiệp để bảo vệ quyền lợi chính đáng cho người lao động Công ty TNHH Mai Linh Nha Trang.

Song song với tư vấn trực tiếp, các cấp công đoàn còn đẩy mạnh tư vấn pháp luật qua điện thoại, mạng xã hội và các kênh thông tin của công đoàn. Đường dây nóng tư vấn pháp luật được duy trì thường xuyên, kịp thời tiếp nhận và giải đáp thắc mắc của NLĐ, nhất là trong những tình huống khẩn cấp như: Chấm dứt hợp đồng lao động, nợ lương, nợ BHXH, tai nạn lao động... giúp NLĐ tiếp cận thông tin pháp luật nhanh chóng, thuận tiện. Tính từ đầu năm 2025 đến nay, LĐLĐ tỉnh đã thực hiện tư vấn pháp luật cho 1.560 lượt NLĐ; hỗ trợ tư vấn cho NLĐ khởi kiện ra tòa 21 vụ.

Cán bộ Liên đoàn Lao động tỉnh tư vấn pháp luật cho người lao động.

Theo ông Phan Thanh Liêm - Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh, Chủ tịch LĐLĐ tỉnh, thông qua hoạt động tư vấn pháp luật, nhận thức của NLĐ trên địa bàn tỉnh từng bước được nâng lên. NLĐ hiểu rõ hơn về quyền lợi của mình, biết cách tự bảo vệ quyền lợi chính đáng khi xảy ra tranh chấp; đồng thời cũng ý thức hơn trong việc thực hiện nghĩa vụ theo quy định của pháp luật và nội quy doanh nghiệp. Nhiều trường hợp NLĐ sau khi được công đoàn tư vấn đã lựa chọn phương án thương lượng, đối thoại với người sử dụng lao động trên tinh thần hợp tác, tuân thủ pháp luật, thay vì phản ứng tiêu cực hoặc tự phát. Bên cạnh đó, từ sự tư vấn kịp thời, đúng trọng tâm của công đoàn, không ít mâu thuẫn trong quan hệ lao động đã được tháo gỡ ngay từ cơ sở. Những vướng mắc liên quan đến tiền lương, chế độ làm thêm giờ, nghỉ phép, BHXH được giải quyết trên cơ sở đối thoại, thỏa thuận, hạn chế phát sinh tranh chấp kéo dài, góp phần xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định và tiến bộ trong doanh nghiệp; hạn chế tình trạng đình công, ngừng việc tập thể trái pháp luật. Thời gian tới, công đoàn tỉnh sẽ tiếp tục bám sát cơ sở, đa dạng hóa hình thức tư vấn, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin để đưa pháp luật đến gần hơn với đoàn viên, NLĐ. Qua đó, không chỉ bảo vệ tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của NLĐ, mà còn góp phần xây dựng môi trường lao động ổn định, hài hòa, tạo động lực cho sự phát triển bền vững của doanh nghiệp và địa phương.

VĂN GIANG