Xem triển lãm báo xuân xưa và nay

Có dịp ghé đường sách TP. Hồ Chí Minh những ngày cuối năm, chúng tôi cùng người dân và du khách ấn tượng với không gian văn hóa - báo chí đặc biệt trưng bày các ấn phẩm báo xuân xưa và nay. Với chủ đề "Báo xuân tiến bước thời đại số", triển lãm mang đến cho công chúng những "hơi thở" mùa xuân thông qua những đặc san xuân được dày công sưu tầm, khẳng định sức sống bền bỉ và sự chuyển mình mạnh mẽ của báo chí.

Bàn tròn thảo luận các chủ đề về truyền thống làm báo xuân. Ảnh: Trung Nghĩa

Hương vị Tết xưa qua những bìa báo xuân

Không gian triển lãm được bố trí bắt mắt với 3 cụm chủ đề chính. Ở cụm Bìa báo xuân Việt Nam thế kỷ XIX số hóa, nổi bật nhất là bìa báo xuân “Nam Phong” số Tết Mậu Ngọ 1918 - đây được xem là báo xuân đầu tiên của Việt Nam. Cụm trưng bày “Bìa báo xuân qua nửa thế kỷ” số hóa mang tính tuyển chọn đại diện, giới thiệu bìa báo xuân của nhiều cơ quan báo chí lớn như: Sài Gòn Giải Phóng, Tuổi Trẻ, Thanh Niên, Người Lao Động, Giác Ngộ, Công giáo & Dân tộc... Trong đó, đặc biệt có bìa báo xuân đầu tiên của các báo: Sài Gòn Giải Phóng, Tuổi Trẻ, Giác Ngộ, Công giáo & Dân tộc (báo xuân Bính Thìn 1976 - tròn 50 năm); bìa báo xuân đầu tiên của Báo Thanh Niên (báo xuân Bính Dần 1986 - tròn 40 năm)... Tại triển lãm còn có kệ đọc giai phẩm báo xuân Bính Ngọ 2026, phục vụ công chúng đọc miễn phí tại chỗ hơn 20 ấn phẩm báo xuân mới nhất từ các tờ báo Trung ương và địa phương như: Báo Nhân Dân, Tiền Phong, Thể thao & Văn hóa, Sài Gòn Giải Phóng, Tuổi Trẻ, Thanh Niên, Người Lao Động, Phụ nữ TP. Hồ Chí Minh, Pháp luật TP. Hồ Chí Minh...

Tác giả Trung Nghĩa và bà Thái Thị Lệ Hằng - Giám đốc Báo và Phát thanh, Truyền hình Khánh Hòa tham quan không gian trưng bày giai phẩm báo xuân Bính Ngọ 2026 của các cơ quan báo chí.

Trong không gian triển lãm, công chúng như cảm nhận được hương vị Tết xưa thông qua những bìa báo xuân qua nhiều giai đoạn lịch sử. "Triển lãm khiến tôi rất ấn tượng và hoài niệm về Tết xưa. Nhiều năm trước, không nhiều người có cơ hội để được xem, đọc các ấn phẩm báo xuân. Hôm nay, tôi thật bất ngờ khi có cơ hội được xem lại những bìa báo xuân đặc sắc, mang đậm dấu ấn lịch sử của báo chí", ông Nguyễn Văn Nam, du khách đến từ Khánh Hòa chia sẻ.

Đây là lần đầu tiên triển lãm “Báo xuân tiến bước thời đại số” được tổ chức tại không gian đường sách TP. Hồ Chí Minh chào mừng xuân Bính Ngọ 2026. Hoạt động mang đậm chất văn hóa - báo chí thu hút khá đông du khách, nhiều bạn trẻ đến tham quan, check-in. Bạn Bùi Nguyễn Trung Hiếu - sinh viên ngành Báo chí, Trường Đại học Khoa học (Đại học Huế) chia sẻ: "Tôi rất thích thú khi được tìm hiểu và xem những ấn phẩm báo xuân tại triển lãm. Đặc biệt, cụm Bìa báo xuân Việt Nam thế kỷ XIX rất ấn tượng, đây là ký ức, di sản văn hóa và báo chí rất quý giá".

Lưu giữ di sản báo chí

Tác giả Trung Nghĩa - Đại sứ Văn hóa đọc TP. Hồ Chí Minh nhiệm kỳ 2023 - 2024 là người nảy ra ý tưởng tổ chức triển lãm “Báo xuân tiến bước thời đại số”. Xuất phát từ thói quen yêu thích đọc báo xuân có từ thuở bé, cho đến nay ông vẫn thường sưu tầm báo xuân, bìa báo xuân. Ông cho biết: “Những năm qua, tôi đăng tải các bìa báo xuân đã số hóa lên mạng xã hội như một cách triển lãm online cho mọi người gần xa chiêm ngưỡng. Năm nay, triển lãm được tổ chức đúng dịp Tết Bính Ngọ 2026 là năm tròn rất đẹp đối với nhiều bìa báo xuân của các tờ báo như: Nam Phong Xuân Mậu Ngọ 1918 (tròn 108 năm); báo xuân Sài Gòn Giải Phóng, Tuổi Trẻ, Giác Ngộ, Công giáo & Dân tộc Bính Thìn 1976 (tròn nửa thế kỷ); báo xuân Thanh Niên Bính Dần 1986 (tròn 40 năm)...”.

Tác giả Trung Nghĩa tại không gian triển lãm.

Bên cạnh đó, tại triển lãm còn có bàn tròn thảo luận các chủ đề về truyền thống làm báo xuân và đọc báo xuân Việt Nam từ thời xưa; hậu trường chuyện làm báo xuân ở các tòa soạn và nỗ lực của báo chí trong việc mang đến ấn phẩm đặc biệt đậm đà sắc xuân cho công chúng; báo xuân tiến bước mạnh mẽ trong thời công nghệ, chuyển đổi số, từ bản in truyền thống đến e-Paper; báo điện tử có “báo xuân” không? Tòa soạn trực tuyến “làm báo xuân” ra sao? Bạn đọc Gen Z, sinh viên, học sinh và tình yêu dành cho các ấn phẩm báo xuân trong thời đại chuyển đổi số... 

Nhiều người thích thú đến xem triển lãm tại đường sách.

Là người nhiều năm sưu tầm báo xuân bản in truyền thống và bìa báo xuân trên nền tảng số, tác giả Trung Nghĩa cho biết, các không gian trưng bày, triển lãm và hoạt động bàn tròn thảo luận hướng đến truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ, đặc biệt là học sinh, sinh viên, Gen Z, để hiểu rằng báo xuân không chỉ là những ấn phẩm báo chí, mà còn là ký ức, là di sản văn hóa của cộng đồng, xã hội. Nét văn hóa thưởng thức báo xuân đang được tiếp nối bằng những giai phẩm xuân vẫn được các tòa soạn báo thực hiện công phu, tâm huyết, phong phú và đa dạng. Sức sống bền bỉ và sự phát triển không ngừng của báo xuân còn thể hiện ở báo điện tử với các thông tin liên tục cập nhật trong suốt các ngày Tết, như một hành trình bảo tồn giá trị văn hóa cốt lõi, hội nhập cùng thời đại số - kỷ nguyên mới để tiếp cận độc giả hôm nay. 

VĨNH THÀNH