Lượng tàu đăng ký đóng mới vượt chỉ tiêu

Có 2.079 tàu khai thác và 205 tàu dịch vụ hậu cần công suất 400CV trở lên được đóng mới theo Nghị định 67 của Chính phủ phân bổ cho 28 tỉnh, thành trên cả nước. Tuy nhiên, số lượng tàu đăng ký tại nhiều địa phương đã vượt chỉ tiêu phân bổ.

Theo đó, Khánh Hòa là 1 trong 4 địa phương được phân bổ số lượng tàu đóng mới nhiều nhất (gồm các tỉnh Bình Định, Phú Yên, Quảng Ngãi) với 160 tàu khai thác và 15 tàu dịch vụ hậu cần.

Cần xây dựng tiêu chí xét duyệt

Tại hội nghị triển khai Nghị định 67 về một số chính sách phát triển thủy sản vừa tổ chức tại Nha Trang, đại diện nhiều địa phương đề nghị Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN-PTNT) cần hướng dẫn tiêu chí xét duyệt vì số lượng chủ tàu đăng ký lớn, nếu không có tiêu chí rõ ràng sẽ khó xét duyệt.

Theo ông Nguyễn Viết Hưng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nam Định, tỉnh đã thí điểm đóng 2 tàu vỏ sắt, bước đầu mang lại hiệu quả, ngư dân rất phấn khởi khi được tham gia chương trình này. Nam Định được phân bổ đóng mới 30 tàu khai thác và 4 tàu dịch vụ hậu cần nhưng hiện nay số lượng đăng ký vượt chỉ tiêu. Ông Phùng Tấn Viết, Phó Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng cho biết, thành phố được phân bổ 47 tàu nhưng hiện nay số lượng tàu đăng ký đã là 151 chiếc. Vì vậy, Bộ NN-PTNT cần hướng dẫn tiêu chí rõ ràng. Còn theo ông Lê Quang Thích, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi, khó có thể xây dựng tiêu chí chung cho các tỉnh, thành. Vì vậy, Bộ NN-PTNT nên hướng dẫn tiêu chí khung và giao cho UBND các tỉnh, thành quy định tiêu chí cụ thể. Để xét duyệt đúng đối tượng, Phó Thủ tướng Vũ Văn Ninh tán thành đề nghị này. Theo Bộ trưởng Cao Đức Phát, tiêu chí đánh giá quan trọng nhất là hiệu quả, sẽ ưu tiên ngư dân đang đánh bắt hiệu quả, có năng lực tài chính, có phương án sản xuất kinh doanh hiệu quả.

Tàu thuyền của ngư dân neo đậu tại cảng cá Hòn Rớ (xã Phước Đồng, TP. Nha Trang).

Về khả năng tăng số lượng tàu đóng mới bổ sung phân bổ cho từng địa phương vì lượng tàu đăng ký nhiều, Bộ trưởng Cao Đức Phát phân tích con số 2.079 tàu khai thác đóng mới đưa ra trên cơ sở kết quả điều tra nguồn lợi thủy sản. Hiện nay, cả nước có 127.000 tàu, trong đó, 28.000 tàu đánh bắt xa bờ. Không thể phát triển quá lớn tổng công suất đánh bắt, vì thế không thể tăng vô hạn lượng tàu kể cả với tàu đánh bắt xa bờ. Quan trọng nhất là thay đổi phương thức tổ chức sản xuất, tăng chất lượng bảo quản để tăng giá trị sản phẩm.

Nên chọn loại tàu nào?

Tại hội nghị, Hội đồng tư vấn thẩm định Bộ NN-PTNT đã giới thiệu 21 mẫu cho các nhóm nghề câu, rê, vây, chụp và tàu dịch vụ hậu cần được xét duyệt từ 66 mẫu tàu của các đơn vị đóng tàu. Tiến sĩ Nguyễn Quang Vĩnh, Chủ tịch Hội đồng cho biết đã và sẽ tổ chức các hội thảo giới thiệu các mẫu tàu để lấy ý kiến góp ý của ngư dân. Sau đó, sẽ yêu cầu đơn vị thiết kế tính toán lại cho phù hợp. Theo ông Vĩnh, chủ trương khuyến khích ngư dân đóng tàu vỏ thép là phù hợp. Nếu đóng vài ngàn con tàu gỗ sẽ phải khai thác nhiều gỗ rừng.

Khẳng định “trước sau cũng phải đóng tàu vỏ sắt” nhưng ngư dân Bùi Thanh Ninh (Bình Định) vẫn băn khoăn: “Tàu gỗ chúng tôi biết ngay giá thành nhưng tàu sắt thì chưa biết như thế nào. Vì thế, bà con ngư dân chưa mặn mà”. Giải đáp băn khoăn của ngư dân về việc đóng tàu vỏ thép đắt hơn, khó bảo quản, sửa chữa, bảo dưỡng, ông Vĩnh cho biết, nếu đóng chiếc đầu tiên, tàu sắt có thể đắt hơn tàu gỗ 30 - 40% nhưng đóng vài chục chiếc, giá thành sẽ gần như tương đương. Ngoài tàu vỏ thép, còn có thể phát triển tàu vỏ composite và vật liệu PPC (thường sử dụng trong quốc phòng). Về lựa chọn vỏ tàu bằng vật liệu nào, lãnh đạo Sở NN-PTNT tỉnh Cà Mau cho rằng nên giao cho địa phương chọn lựa. Ngư dân miền Tây thường chỉ thích đóng tàu vỏ gỗ, chưa có kinh nghiệm với loại vật liệu mới, e rằng khó khăn nếu buộc họ đóng tàu sắt.

Quan tâm đầu tư hạ tầng

Nghị định 67 đã quy định một số chính sách về đầu tư đối với các hạng mục hạ tầng thiết yếu của cảng cá, khu neo đậu tránh trú bão; các hạng mục hạ tầng vùng nuôi trồng thủy sản, vùng sản xuất tập trung... Ông Lê Quang Thích cho rằng, trước đây, việc đầu tư hạ tầng nghề cá chưa được quan tâm đúng mức, nhất là đầu tư các cảng cá, khu dịch vụ hậu cần nghề cá ở những tỉnh thời tiết khắc nghiệt. Với chính sách này, địa phương nào cũng sẽ đăng ký đầu tư nhiều, e rằng nguồn lực không đủ để cân đối. Bà Trần Thị Thu Hà, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bình Định đề nghị nên ưu tiên đầu tư hạ tầng nuôi trồng thủy sản công nghệ cao. Một số đại biểu lo lắng vì đóng tàu lớn sẽ đưa vào đâu, các khu neo đậu tàu thuyền đậu nhiều dễ xảy ra rủi ro...

Bộ trưởng Cao Đức Phát đồng tình với nhận định tàu đóng mới công suất lớn không phù hợp với các luồng lạch hẹp, cạn, không phù hợp với các khu neo đậu vốn dành cho tàu gỗ. Cảng cá, hệ thống cơ sở hạ tầng ven bờ cần tương thích nhưng nguồn vốn có hạn không thể làm tràn lan. Mỗi địa phương 1 địa điểm xây dựng cảng cá cho tàu đánh cá ngừ. Về đầu tư hạ tầng phát triển thủy sản, Phó Thủ tướng Vũ Văn Ninh nhấn mạnh, Nghị định 67 thể hiện sự quyết tâm của Chính phủ khi dành nguồn lực tương đối khá nhằm tạo ra những cú hích hỗ trợ sản xuất thủy sản. Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính khi chuẩn bị kế hoạch 2016 - 2020 ưu tiên nguồn lực cho lĩnh vực này cao hơn năm trước. Các địa phương cần rà soát chọn công trình trọng tâm, trọng điểm để ưu tiên đầu tư...

K.N

Ông Nguyễn Chiến Thắng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh: Đến ngày 19-8, Khánh Hòa có 39 tàu đăng ký đóng mới với vốn vay dự kiến 405 tỷ đồng. Trong đó, đóng mới tàu vỏ thép 4 chiếc (2 tàu dịch vụ hậu cần có chiều dài 40m, công suất máy 1.500CV và 2 tàu vây đuôi), 22 tàu composite, 13 tàu vỏ gỗ; số tàu đăng ký cải hoán 174 chiếc, với vốn dự kiến vay 272 tỷ đồng. Về thí điểm đóng mới mô hình tàu mẹ tàu con, sẽ đóng mới 2 tàu dịch vụ hậu cần vỏ thép; 30 tàu câu cá ngừ đại dương, vây rút bằng vỏ thép và composite. Bước đầu đã có chủ tàu đăng ký. Quan điểm của tỉnh là ủng hộ ngư dân chọn loại tàu phù hợp.

Khánh Hòa đã thành lập Ban chỉ đạo thực hiện các chính sách phát triển thủy sản theo Nghị định 67. Tỉnh đã tuyên truyền, tập huấn cho 1.200 chủ tàu cá, thuyền trưởng có công suất máy chính từ 90CV trở lên, tập trung vào các nghề câu cá ngừ đại dương, lưới rê, câu rút cá ngừ sọc dưa. Nội dung tập huấn nhấn mạnh vào các điều kiện đóng mới và cải hoán tàu có công suất từ 400CV trở lên; giới thiệu các mẫu tàu cá vật liệu vỏ sắt, vỏ composite, vỏ gỗ cho chủ tàu cá; phổ biến các điều kiện vay vốn, lãi suất, thời gian trả vốn vay; phổ biến các chính sách tài chính hỗ trợ... Về công tác thành lập tổ, đội đoàn kết sản xuất trên biển, tỉnh đã tiến hành lập lại các tổ đoàn kết sản xuất trên biển theo hướng quy định cơ cấu, số lượng, quy chế hoạt động... chặt chẽ hơn thời gian trước. Dự kiến sắp tới sẽ thành lập lại 100 tổ đội đoàn kết sản xuất trên biển.

________________________________________________________

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Đồng Tiến: Hiện nay, 5 ngân hàng thương mại Nhà nước đã cam kết dành 14.000 tỷ đồng cho vay trong chương trình. Trong đó, Agribank dành 5.000 tỷ đồng, BIDV 3.000 tỷ đồng, Vietinbank 3.000 tỷ đồng, MHB 2.000 tỷ đồng và Vietcombank 1.000 tỷ đồng.