Khơi thông nguồn cung vật liệu san lấp cho các dự án trọng điểm

Việc áp dụng cơ chế đặc thù trong khai thác khoáng sản đang phát huy hiệu quả, góp phần khơi thông nguồn vật liệu san lấp cho các dự án đầu tư công. Do đó, tỉnh đang tập trung rà soát, huy động các nguồn cung vật liệu san lấp, với mục tiêu không để thiếu vật liệu san lấp làm ảnh hưởng đến tiến độ các dự án trọng điểm, động lực.

Gỡ vướng cho các dự án

Những ngày tháng 8, Công ty Cổ phần Quản lý và Xây dựng đường bộ Khánh Hòa đang tập trung khai thác 2 mỏ đất trên địa bàn xã Vạn Hưng để cung cấp đất san lấp cho nhiều công trình trọng điểm ở khu vực phía bắc tỉnh. Đây là các mỏ đất khai thác theo cơ chế đặc thù, với nguồn vật liệu xác định cụ thể cho từng dự án, khối lượng được kiểm soát từ mỏ đến công trình. Lãnh đạo Công ty Cổ phần Quản lý và Xây dựng đường bộ Khánh Hòa cho biết, nhờ áp dụng cơ chế đặc thù nên doanh nghiệp được cấp phép khai thác, tận thu 3 khu vực có nguồn vật liệu, qua đó đã giải quyết vấn đề thiếu đất san lấp phục vụ các dự án trọng điểm ở khu vực phía bắc.

Mỏ vật liệu tại thôn Xuân Tây được cấp cho doanh nghiệp khai thác phục vụ các dự án có nguồn đầu tư từ ngân sách.

Theo đó, mỏ tại thôn Xuân Vinh có diện tích 6ha, được phép khai thác hơn 316.000m³ để cung cấp cho Dự án Đường ven biển Vạn Lương - Ninh Hòa và Khu tái định cư Vạn Thắng giai đoạn 1. Mỏ tại thôn Xuân Tây có diện tích 12,9ha; được phép khai thác hơn 1,24 triệu m³; cung cấp vật liệu cho 6 dự án, gồm: Đường ven biển Vạn Lương - Ninh Hòa; Khu tái định cư Vạn Thắng giai đoạn 1; di dời và tái định cư khu vực phía đông đường Trần Hưng Đạo; nâng cấp Tỉnh lộ 1A - ĐT.652B; 2 khu tái định cư phục vụ Dự án Đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam đoạn qua địa bàn tỉnh. Thống kê từ ngày 17-6 đến 20-8, tại 2 mỏ đất ở khu vực xã Vạn Hưng, doanh nghiệp đã khai thác được khoảng 185.000m³ đất san lấp. Ngoài ra, tại bãi thải ở Đầm Môn (xã Đại Lãnh), Công ty Cổ phần Quản lý và Xây dựng đường bộ Khánh Hòa được khai thác khoảng 690.000m³ cho các dự án đầu tư công ở khu vực phía bắc tỉnh.

Câu chuyện về các mỏ đất tại xã Vạn Hưng, xã Đại Lãnh cho thấy hiệu quả bước đầu của việc áp dụng cơ chế đặc thù để giải quyết nhu cầu vật liệu các dự án đầu tư công. Thay vì chủ đầu tư, nhà thầu mỗi dự án tự xoay xở tìm nguồn đất san lấp, các cơ quan chức năng rà soát nhu cầu, nguồn khoáng sản có thể huy động, sau đó xác định cụ thể khối lượng cung cấp cho từng công trình. Theo tổng hợp nhu cầu vật liệu của nhiều dự án đầu tư công rất lớn, như: Tuyến đường ven biển Vạn Lương - Ninh Hòa cần hơn 1,12 triệu m³; khu tái định cư Vạn Thắng giai đoạn 1 cần hơn 1,19 triệu m³. Nguồn cung vật liệu cho các dự án được huy động từ nhiều khu vực, gồm các mỏ đất tại xã Vạn Hưng, khoáng sản thu hồi từ công trình và vật liệu tại bãi thải. Trong đó, Khu tái định cư Vạn Thắng còn được bổ sung nguồn cung lớn từ bãi thải ở Đầm Môn. 

Không để thiếu nguồn vật liệu san lấp 

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh, nhiều công trình động lực được triển khai đồng thời dẫn tới nhu cầu về đất san lấp rất lớn. Một trong những dự án có nhu cầu lớn là đường liên vùng Diên Khánh cần hơn 1,3 triệu m³. Để đáp ứng khối lượng này, nhiều nguồn cung đang được đồng thời rà soát. Theo đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN-MT) đã chấp thuận khảo sát mỏ 5-KĐG nhóm IV tại Hòn Gia Lữ (xã Diên Thọ) với khối lượng dự kiến 250.000m³. Doanh nghiệp đã nộp hồ sơ đăng ký thu hồi khoảng 85.000m³ khoáng sản từ dự án đường liên vùng Khánh Sơn - Khánh Vĩnh. Bên cạnh đó, ngành chức năng đang tổng hợp ý kiến đối với khu vực 9,3ha tại xã Diên Thọ, dự kiến cung cấp khoảng 573.500m³. Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng các công trình nông nghiệp và giao thông tỉnh đề xuất thêm 2 khu vực tại thôn Cây Sung và thôn Đồng Bé (xã Diên Thọ) với khối lượng dự kiến hơn 200.000m³ mỗi khu vực. Nếu các khu vực đang khảo sát, đề xuất hoàn thành đầy đủ thủ tục theo quy định, nguồn vật liệu được tính toán có thể đáp ứng nhu cầu rất lớn của dự án.

Mỏ vật liệu tại thôn Xuân Vinh, xã Vạn Hưng.

Ở khu vực phía nam tỉnh, nhu cầu vật liệu cho dự án di dân tái định cư, giải phóng mặt bằng Nhà máy Điện hạt nhân Ninh Thuận 1 lên đến gần 1,12 triệu m³. Sở NN-MT đã có tờ trình về mỏ 6-KĐG nhóm IV tại xã Phước Dinh với khối lượng tương ứng. Khu tái định cư thôn Bậc Rây 1 có nhu cầu hơn 32.000m³ đã được xác nhận nguồn khoáng sản thu hồi từ Dự án Đường liên vùng Khánh Sơn - Khánh Vĩnh.

Những con số này cho thấy nhu cầu vật liệu san lấp của các dự án đầu tư công hiện nay rất lớn. Trong khi đó, nếu thực hiện hoàn toàn theo quy trình khai thác khoáng sản thông thường, thời gian chuẩn bị nguồn cung có thể không theo kịp tiến độ thi công. Vì vậy, việc áp dụng cơ chế đặc thù có ý nghĩa quan trọng trong việc rút ngắn quá trình đưa nguồn vật liệu hợp pháp vào phục vụ trực tiếp các dự án.

Ông Nguyễn Minh Thư - Phó Giám đốc Sở NN-MT cho biết, căn cứ nhu cầu thực tế, nếu nguồn vật liệu tại khu vực dự án không có hoặc không đáp ứng yêu cầu, chủ đầu tư sẽ đề xuất áp dụng cơ chế đặc thù; sở sẽ rà soát, tổng hợp, tham mưu UBND tỉnh xem xét, quyết định, với tinh thần không để thiếu nguồn vật liệu san lấp ảnh hưởng đến tiến độ dự án và giải ngân vốn đầu tư công. 

MẠNH HÙNG