Quy hoạch khu vực phía đông đường Trần Phú: Cân bằng phát triển và bảo tồn không gian biển

Quy hoạch chi tiết (tỷ lệ 1/500) khu vực phía đông đường Trần Phú, phường Nha Trang đang được hoàn thiện với kỳ vọng tạo dựng một không gian ven biển hiện đại, đồng bộ, vừa phát huy giá trị cảnh quan, vừa mở ra dư địa phát triển mạnh mẽ cho du lịch - dịch vụ.

Hình thành trục trải nghiệm biển

Theo đơn vị tư vấn lập đồ án, khu vực phía đông đường Trần Phú có quy mô khoảng 80,6ha, kéo dài từ cầu Trần Phú đến khu vực Cảng Nha Trang, giữ vai trò là trục cảnh quan ven biển quan trọng bậc nhất của đô thị. Mục tiêu của đồ án là cụ thể hóa quy hoạch chung và quy hoạch phân khu, đồng thời tổ chức lại không gian ven biển theo hướng hiện đại, đồng bộ, tạo cơ sở quản lý và thu hút đầu tư, nâng tầm vị thế đô thị biển Nha Trang.

Khu vực công viên Thanh niên sẽ được cải tạo, chỉnh trang và đầu tư nhiều tiện ích.

Điểm đáng chú ý của đồ án là định hướng tổ chức toàn bộ khu vực thành trục cảnh quan - trải nghiệm ven biển liên tục, lấy công viên, quảng trường và không gian mở làm “xương sống” kết nối các hoạt động đô thị. Không gian này được thiết kế theo hướng đa dạng trải nghiệm, với hệ thống công viên và các điểm nhấn kiến trúc: Công viên di sản văn hóa, quảng trường trung tâm sẽ là nơi tổ chức sự kiện, lễ hội, gắn với bản sắc địa phương; các công viên chuyên đề như công viên nước, công viên Thanh niên, công viên Thủy thủ tạo không gian vui chơi, thể thao, giải trí; khu “làng biển Nha Trang” tái hiện không gian sinh hoạt truyền thống, kết hợp du lịch trải nghiệm; hệ thống tuyến đi bộ ven biển liên tục, kết nối các không gian mở, điểm dừng chân và các hoạt động cộng đồng. Song song đó, đồ án định hướng hình thành các công trình điểm nhấn kiến trúc tại những vị trí chiến lược, kết hợp các cụm dịch vụ - du lịch chất lượng cao, tạo diện mạo mới cho tuyến ven biển nhưng vẫn kiểm soát chặt chẽ tầng cao, khoảng lùi để đảm bảo tầm nhìn ra biển và sự hài hòa cảnh quan. 

Một điểm mới là việc khai thác không gian ngầm đô thị với bãi đỗ xe ngầm, lối đi bộ ngầm và hạ tầng kỹ thuật đồng bộ, góp phần giảm áp lực giao thông và nâng cao trải nghiệm cho người dân, du khách. Xuyên suốt ý tưởng là định hướng giữ gìn không gian công cộng, hạn chế bê tông hóa ven biển, kết hợp các giải pháp môi trường, hướng đến phát triển bền vững. 

Góp ý từ các chuyên gia

Mới đây, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh đã tổ chức hội thảo tư vấn, phản biện “Quy hoạch chi tiết (tỷ lệ 1/500) khu vực phía đông đường Trần Phú, phường Nha Trang”. Nhiều ý kiến tâm huyết đã được đưa ra nhằm hoàn thiện đồ án theo hướng khả thi, bền vững trước khi trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định. Các chuyên gia đánh giá đồ án có cơ sở pháp lý tương đối đầy đủ, phù hợp với định hướng phát triển đô thị. Tuy nhiên, vẫn còn những nội dung cần tiếp tục hoàn thiện. Đồ án chưa làm nổi bật vai trò khu vực phía đông đường Trần Phú trong tổng thể đô thị, trong khi đây phải được định vị là trung tâm du lịch - thương mại có tầm vóc tương xứng với mục tiêu phát triển tỉnh. Bên cạnh đó, đồ án còn thiên về tư duy kỹ thuật, thiếu yếu tố trải nghiệm đô thị, chưa phát huy hết giá trị cảnh quan và không gian công cộng ven biển... 

Phía đông đường Trần Phú sẽ được quy hoạch bài bản, mở ra không gian phát triển dịch vụ du lịch.

Theo kiến trúc sư Nguyễn Hoàng - Chủ tịch Hội Kiến trúc sư tỉnh, các công trình điểm nhấn như công viên, quảng trường chưa đủ sức tạo dấu ấn mạnh về hình ảnh đô thị. Do đó, chủ đầu tư và đơn vị tư vấn cần nghiên cứu hình thành một công trình hoặc tổ hợp kiến trúc mang tính biểu tượng, có ngôn ngữ thiết kế riêng, gắn với biển và bản sắc Nha Trang, đặt tại vị trí chiến lược.

Chuyên gia hạ tầng giao thông Lý Văn Oanh đề nghị đơn vị tư vấn rà soát lại hiện trạng sử dụng đất, hạ tầng kỹ thuật, đặc biệt là tỷ lệ lớn của đất công viên và bãi cát; xác định rõ hành lang bảo vệ bờ biển để đảm bảo tuân thủ pháp luật và an toàn; kiểm soát phát triển theo hướng hài hòa giữa kinh tế và bảo tồn hệ sinh thái. Đồng thời, cần đánh giá tác động của các dự án đang triển khai trong khu vực lập quy hoạch; xây dựng phương án hạ tầng giao thông khu vực, làm các bãi đỗ xe.

Trong khi đó, đại diện Viện Hải dương học nêu quan điểm, phương án quy hoạch giao thông của đồ án hiện đang cắt ngang 2 tòa nhà của viện. Công trình này do Cộng hòa Pháp xây dựng, mang tính lịch sử văn hóa, việc điều chỉnh quy hoạch giao thông sẽ tác động đến không gian kiến trúc lịch sử. Vì vậy, Viện Hải dương học đề nghị UBND phường Nha Trang điều chỉnh lại quy hoạch không vi phạm vào ranh giới đất của viện.

Ông Nguyễn Đắc Tài - Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh cho biết, hội thảo tư vấn, phản biện đã cung cấp nhiều luận cứ quan trọng để hoàn thiện đồ án quy hoạch khu vực phía đông đường Trần Phú. Với định hướng xây dựng một không gian ven biển hiện đại, giàu bản sắc và mở cho cộng đồng, đồ án được kỳ vọng sẽ tạo ra cú hích mới cho phát triển đô thị Nha Trang, xứng tầm là trung tâm du lịch biển của cả nước và quốc tế. Tuy nhiên, để đồ án nâng cao tính khả thi, quy hoạch cần bám sát thực tiễn và các quy định của pháp luật; bổ sung cơ sở khoa học và dữ liệu đầu vào; lưu ý đến những công trình mang tính lịch sử, văn hóa trong khu quy hoạch. Ngoài ra, chủ đầu tư và đơn vị tư vấn cần làm rõ những bất cập của đồ án đã được chỉ ra, tham mưu cấp có thẩm quyền xem xét giải quyết, bảo đảm đúng quy định.

MẠNH HÙNG