19:08, 12/05/2026

Sắc màu nhạc cụ dân tộc xứ Trầm 

GIANG ĐÌNH

Mới đây, trong hoạt động biểu diễn nghệ thuật đường phố, Nhà hát Nghệ thuật truyền thống tỉnh đã đưa chương trình biểu diễn nhạc cụ dân tộc với tên gọi “Sắc màu xứ Trầm” phục vụ khán giả. Chương trình vừa mang đến cho người dân, du khách những tiết mục độc tấu, hòa tấu nhạc cụ dân tộc đặc sắc, vừa là cách để các nghệ sĩ, nhạc công luyện nghề, hướng đến mục tiêu tham gia những cuộc thi sắp tới.

Cùng hòa vào những giai điệu mộc mạc

Sau gần 1 tháng dàn dựng, tập luyện, tối 10-5, tại khu vực công viên bờ biển đối diện đường Tuệ Tĩnh (phường Nha Trang), các nghệ sĩ, nhạc công của Nhà hát Nghệ thuật truyền thống tỉnh đã phục vụ khán giả chương trình biểu diễn nhạc cụ dân tộc “Sắc màu xứ Trầm”. Chương trình được kết cấu gồm 3 chương: "Về miền đất tháp"; "Sắc màu hội tụ"; "Sắc màu di sản". Qua đó, hội tụ những nét đẹp, giá trị văn hóa của vùng đất Khánh Hòa thông qua những giai điệu âm nhạc.

Tiết mục hòa tấu nhạc cụ dân tộc “Pô Nagar huyền thoại”.
Tiết mục hòa tấu nhạc cụ dân tộc “Pô Nagar huyền thoại”.

Chương 1 “Về miền đất tháp”, các nghệ sĩ, nhạc công của nhà hát đưa khán giả đến với những tinh hoa văn hóa dân tộc Chăm thông qua những tiết mục hòa tấu, độc tấu trống ghi năng, trống paranưng, kèn saranai, đàn bầu, chiêng… qua các tác phẩm: Pô Nagar huyền thoại; Hội tụ; Thei Mai; Tình khúc đêm trăng. Chương 2 “Sắc màu hội tụ” là những rung động theo nhịp điệu của tình yêu thương và sự gắn kết cộng đồng. Những thanh âm thánh thót, du dương của tiếng đàn đá, đàn nguyệt, sáo trúc ngân lên giữa không gian phố biển có sức hấp dẫn đối với khán giả, nhất là những du khách nước ngoài. Ở đó, khán giả được thưởng thức những giai điệu đậm chất âm nhạc Việt Nam như: Thanh âm của đá; Rừng xanh vang tiếng ta lư; Vượt sóng; Một vòng Việt Nam; Việt Nam quê hương tôi… Cùng với đó là những tiết mục thể hiện tinh thần giao lưu, hòa nhập quốc tế thông qua những giai điệu quen thuộc của các bản nhạc: Tình ca du mục (Nga), Despacito (Latinh). Chương 3 “Sắc màu di sản” là sự phô diễn những tiết mục hòa tấu các làn điệu âm nhạc dân gian Tứ quý, Lý ngựa ô..., đưa người nghe vào không gian đầy sôi động. Kết thúc chương trình, tiết mục hòa tấu những giai điệu âm nhạc đặc trưng của nghệ thuật tuồng, kết hợp với màn trình diễn giới thiệu mặt nạ các nhân vật tiêu biểu của sân khấu tuồng cổ đã nhận được sự cổ vũ nhiệt tình của khán giả.

Nghệ sĩ Võ Thị Mỹ Trâm biểu diễn đàn đá tiết mục “Thanh âm của đá”.
Nghệ sĩ Võ Thị Mỹ Trâm biểu diễn đàn đá tiết mục “Thanh âm của đá”.

Trong gần 90 phút diễn ra chương trình, thông qua ngôn ngữ âm nhạc, nhiều du khách nước ngoài hiểu biết thêm về văn hóa Việt Nam. "Âm thanh của các loại nhạc cụ dân tộc Việt Nam thật độc đáo và đặc sắc. Những loại nhạc cụ được làm từ vật liệu thô sơ, nhưng lại đem đến những giai điệu tuyệt vời. Tôi không hiểu rõ về nội dung các bản nhạc, nhưng cảm nhận được giai điệu, tiết tấu của nó. Mỗi khi các tiết mục kết thúc, tôi và các khán giả ở đây đều vỗ tay cổ vũ nhiệt tình”, bà Krystsina Kavalevich (du khách đến từ Belarus) cho biết.

Luyện nghề chờ ngày tỏa sáng

Theo kế hoạch, chương trình biểu diễn nhạc cụ dân tộc “Sắc màu xứ Trầm” sẽ được biểu diễn phục vụ khán giả hằng tuần dưới hình thức nghệ thuật đường phố. Đây vừa là việc làm cần thiết nhằm góp phần nâng cao chất lượng hoạt động biểu diễn nghệ thuật đường phố, vừa để các nghệ sĩ, nhạc công có đất diễn nhằm luyện thêm kỹ năng, ngón nghề của mỗi người. “Thực hiện nhiệm vụ chuyên môn do lãnh đạo Nhà hát Nghệ thuật truyền thống tỉnh giao, tập thể ban nhạc đã nỗ lực để xây dựng chương trình biểu diễn nhạc cụ dân tộc gồm 13 tiết mục độc tấu, hòa tấu; trong đó có tiết mục dựng mới, có tiết mục được dựng lại. Sau khi biểu diễn phục vụ khán giả và nhận được những phản hồi tích cực, các thành viên trong ban nhạc đều cảm thấy rất vui, có thêm động lực để tiếp tục tập luyện nâng cao trình độ chuyên môn”, nghệ sĩ Phạm Văn Tấn cho biết.

Màn hòa tấu đàn nhị với tác phẩm “Despacito” nhận được sự cổ vũ nhiệt tình của khán giả.
Màn hòa tấu đàn nhị với tác phẩm “Despacito” nhận được sự cổ vũ nhiệt tình của khán giả.

Để có được chương trình “Sắc màu xứ Trầm” bước đầu nhận được phản hồi khá tích cực từ khán giả, những người thực hiện đã phải vượt qua nhiều khó khăn, hạn chế, từ việc tìm hiểu để sáng tác nên các tiết mục, giai điệu vừa phù hợp với chủ đề, logic chương trình, vừa phải sử dụng và phát huy được các yếu tố vùng miền trong một tác phẩm. Hiện nay, dàn nhạc của Nhà hát Nghệ thuật truyền thống tỉnh là sự hội tụ các nghệ sĩ, nhạc công từ nhiều đơn vị nghệ thuật được sáp nhập lại. Chính vì thế, việc khai thác thế mạnh của mỗi nghệ sĩ, nhạc công tham gia chương trình cũng cần được tính toán kỹ lưỡng. Một khó khăn khác chính là việc thiếu nhạc công ở mảng nhạc cụ hiện đại (guitar, organ, trống jazz...) nên để dàn dựng những tiết mục có sự kết hợp giữa âm nhạc truyền thống với âm nhạc hiện đại là sự nỗ lực lớn. 

Theo bà Dương Việt Hà - Phó Giám đốc Nhà hát Nghệ thuật truyền thống tỉnh, chương trình “Sắc màu xứ Trầm” là sự kết hợp hài hòa giữa âm nhạc dân gian Chăm, những làn điệu hò miền biển, bài chòi, nghệ thuật tuồng, các điệu lý, làn điệu dân ca Bắc Bộ. Thông qua chương trình, đơn vị muốn giới thiệu đến du khách trong và ngoài nước biết đến vùng đất Khánh Hòa - nơi có nhiều nét văn hóa phong phú. Thông qua việc biểu diễn phục vụ khán giả, lãnh đạo nhà hát mong muốn tạo điều kiện để các nghệ sĩ, nhạc công rèn luyện, giữ được nhiệt huyết với nghề. Từ đó, hướng tới mục tiêu chinh phục Cuộc thi độc tấu và hòa tấu nhạc cụ dân tộc toàn quốc dự kiến diễn ra vào quý III tại TP. Đà Nẵng, tỏa sáng trên sân khấu chuyên nghiệp.   

GIANG ĐÌNH