Định vị không gian phát triển vươn tầm - Kỳ cuối: Hiện thực hóa mục tiêu phát triển mới

Sau khi HĐND tỉnh Khánh Hòa thông qua nghị quyết và UBND tỉnh công bố Điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, người dân và cộng đồng doanh nghiệp kỳ vọng vào những bước đi cụ thể của tỉnh để hiện thực hóa không gian phát triển mới. Phóng viên Báo và Phát thanh, Truyền hình Khánh Hòa đã phỏng vấn đồng chí Trần Hòa Nam - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh xung quanh những quyết sách mang tính bước ngoặt, đặc biệt là định hướng phát triển xuyên suốt "Lấy người dân làm trung tâm".

- Thưa đồng chí, Nghị quyết điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 được thông qua đã phác họa bức tranh toàn cảnh về định hướng phát triển của tỉnh. Nhiều chuyên gia nhìn nhận đây là bước chuyển lớn từ tư duy địa giới sang tư duy không gian kinh tế. Trên cương vị lãnh đạo tỉnh, xin đồng chí chia sẻ những áp lực và sự kỳ vọng khi thực hiện những quyết sách thay đổi diện mạo tương lai cho địa phương?

- Khi thông qua Điều chỉnh Quy hoạch tỉnh, tập thể lãnh đạo tỉnh xác định rõ trách nhiệm đối với Đảng, Nhân dân và yêu cầu phát triển của tỉnh. Áp lực lớn nhất hiện nay là về thời gian và cơ hội. Quy hoạch đã mở ra một không gian phát triển thống nhất từ bắc Vân Phong đến nam Cà Ná, kết nối chặt chẽ với Tây Nguyên. Nhưng quy hoạch dù được chuẩn bị công phu đến đâu, nếu tổ chức thực hiện chậm cũng sẽ không phát huy hiệu quả, gây lãng phí nguồn lực và bỏ lỡ thời cơ thu hút đầu tư. Vấn đề tập thể lãnh đạo tỉnh quan tâm nhất hiện nay là làm sao sớm cụ thể hóa từng phân khu, từng dự án hạ tầng khung để người dân và doanh nghiệp thực sự thụ hưởng.

Tôi cho rằng, bản quy hoạch này cần giải phóng được các nguồn lực đang dư thừa hoặc còn ách tắc. Mục tiêu đặt ra không chỉ là đưa Khánh Hòa trở thành thành phố trực thuộc Trung ương mà còn là xây dựng một thành phố biển hiện đại, phát triển xanh, bền vững, là điểm đến về du lịch, logistics, năng lượng mới, công nghệ cao, đồng thời bảo đảm chất lượng sống cho người dân.

Cảng Cà Ná được quy hoạch trở thành cực tăng trưởng mới của tỉnh.

- Bản quy hoạch định hình rõ mô hình phát triển với 3 cực tăng trưởng. Mô hình này giải quyết được bài toán phát triển cân bằng, song dư luận cũng đặt câu hỏi về nguy cơ dàn trải nguồn lực hoặc cạnh tranh nội vùng. Tỉnh sẽ có cơ chế điều phối chiến lược như thế nào để 3 cực này không phát triển rời rạc mà thực sự tạo thành một trục liên kết hữu cơ, hỗ trợ nhau cùng bứt phá, đặc biệt là việc hình thành các mô hình rất mới như Khu thương mại tự do Vân Phong hay đô thị sân bay Cam Lâm, thưa đồng chí?

- Đây là mối quan tâm chính đáng. Phát triển đa cực không đồng nghĩa với việc chia nhỏ nguồn lực hay tạo ra cạnh tranh triệt tiêu lẫn nhau, mà là phân công theo lợi thế so sánh của từng vùng. 3 cực tăng trưởng được xác định vận hành như một hệ sinh thái tuần hoàn. Cực phía bắc (Vân Phong) tập trung vào kinh tế biển, cảng nước sâu, logistics quốc tế, công nghệ hàng hải, với hạt nhân là Khu thương mại tự do - nơi tiếp nhận dòng hàng hóa và vốn đầu tư toàn cầu. Cực trung tâm (Nha Trang - Cam Lâm - Cam Ranh) đảm nhận vai trò hành chính, tài chính, đổi mới sáng tạo, trung tâm dữ liệu AI (trí tuệ nhân tạo) và đào tạo nhân lực chất lượng cao. Mô hình đô thị sân bay Cam Lâm là điểm kết nối Khánh Hòa với thế giới qua đường hàng không, tiếp nhận khách du lịch cao cấp, chuyên gia, nhà đầu tư. Cực phía nam tận dụng quỹ đất rộng để phát triển năng lượng sạch (điện gió, điện mặt trời, điện hạt nhân), công nghiệp sinh thái, chế biến giá trị cao và logistics cảng Cà Ná.

Tỉnh đã thành lập Ban Điều phối Quy hoạch tỉnh do Chủ tịch UBND tỉnh làm Trưởng ban. Các dự án đầu tư công và thu hút FDI đều phải tuân thủ đúng chức năng đã xác định cho từng vùng. Hạ tầng giao thông kết nối ngang - dọc là yếu tố gắn kết 3 cực thành một thể thống nhất: Vân Phong đảm nhiệm hàng hóa chế xuất, Cam Lâm kết nối chuyên gia và thương mại, phía nam cung cấp năng lượng và nguyên liệu cho toàn chuỗi sản xuất.

- Nhằm hiện thực hóa không gian phát triển mới, hạ tầng được xác định phải đi trước một bước. Đồng chí cho biết tỉnh có giải pháp đột phá nào để bảo đảm tiến độ các dự án hạ tầng chiến lược, biến địa phương thành một trung tâm logistics thực sự của khu vực miền Trung - Tây Nguyên?

- UBND tỉnh xác định chậm tiến độ hạ tầng đồng nghĩa với lãng phí cơ hội phát triển. Để rút ngắn khoảng cách từ quy hoạch đến thực địa, tỉnh triển khai 3 nhóm giải pháp.

Thứ nhất, về giải phóng mặt bằng, tỉnh tách công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư thành dự án độc lập; bố trí cán bộ bám cơ sở, vận dụng tối đa các chính sách có lợi cho người dân trong khuôn khổ pháp luật. Khu tái định cư mới phải có hạ tầng đồng bộ, bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ.

Thứ hai, về kỷ cương đầu tư công, tỉnh quy trách nhiệm người đứng đầu từng sở, ngành, địa phương gắn với tỷ lệ giải ngân. Dự án chậm do lỗi chủ quan sẽ bị điều chuyển vốn sang dự án khác; cán bộ đùn đẩy, né tránh trách nhiệm sẽ bị thay thế.

Thứ ba, về tư duy phát triển logistics, tỉnh xác định mục tiêu trở thành trung tâm logistics của khu vực miền Trung - Tây Nguyên, không dừng ở vai trò điểm trung chuyển. Vì vậy, cùng với phát triển hạ tầng giao thông, tỉnh đầu tư đồng bộ hạ tầng dịch vụ đi kèm. Ví dụ, đường bộ cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột khi hoàn thành sẽ gắn với hệ thống kho bãi thông minh, hạ tầng logistics lạnh tại các đầu mối giao thương để hàng hóa từ Tây Nguyên có thể được chế biến sâu, đóng gói, làm thủ tục hải quan điện tử ngay tại chỗ trước khi xuất khẩu.

Một góc khu vực Nha Trang.

- Trong quy hoạch điều chỉnh này, định hướng "phát triển bao trùm, lấy con người làm trung tâm" và xây dựng một "địa phương đáng sống" được nhấn mạnh như một lời cam kết. Xin đồng chí cho biết người dân sẽ được thụ hưởng những gì từ không gian phát triển mới?

- Tập thể lãnh đạo tỉnh xác định các chỉ tiêu tăng trưởng GRDP hay quy mô thu ngân sách chỉ có ý nghĩa khi người dân được thụ hưởng trực tiếp. Không gian phát triển mới sẽ tạo ra hàng chục nghìn việc làm trong các ngành dịch vụ, logistics, AI, công nghệ hàng hải, năng lượng sạch, giúp lao động trẻ có cơ hội làm việc tại địa phương. Nguồn thu ngân sách tăng lên sẽ được đầu tư cho y tế, giáo dục để xây dựng bệnh viện đạt chuẩn, trường học chất lượng cao, hạ tầng số phủ đến tận thôn, tổ dân phố. Tỉnh cũng ưu tiên nguồn lực cho khu vực miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số tại các khu vực Khánh Sơn, Khánh Vĩnh, Bác Ái thông qua đầu tư phát triển hạ tầng giao thông kết nối, nông nghiệp công nghệ cao, nâng cao dân trí và tạo sinh kế bền vững. Mục tiêu là mọi người dân đều được tiếp cận bình đẳng các dịch vụ xã hội cơ bản và có điều kiện sống ngày càng tốt hơn.

- Đồng chí muốn gửi gắm thông điệp gì đến cộng đồng doanh nghiệp và các tầng lớp Nhân dân trong tỉnh để cùng khơi dậy khát vọng hiện thực hóa các mục tiêu đề ra?

- Phấn đấu đưa Khánh Hòa trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, một trung tâm kinh tế biển hiện đại là mục tiêu chung của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và Nhân dân trong tỉnh. Chính quyền tỉnh cam kết đồng hành, lắng nghe và xây dựng môi trường đầu tư, kinh doanh an toàn, thông thoáng, minh bạch. Tỉnh mong cộng đồng doanh nghiệp chủ động đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực quản trị, đẩy mạnh chuyển đổi xanh để cùng đón các dòng đầu tư mới.

Đối với người dân, tỉnh mong tiếp tục nhận được sự đồng thuận, chia sẻ trong quá trình triển khai quy hoạch. Việc thực hiện các dự án chắc chắn sẽ có những xáo trộn nhất định về đất đai, sinh hoạt, giải phóng mặt bằng. Sự đồng lòng của người dân là điều kiện quan trọng để tỉnh hiện thực hóa các mục tiêu phát triển.

Điều chỉnh Quy hoạch tỉnh đã xác định rõ định hướng phát triển. Việc còn lại là tổ chức thực hiện nghiêm túc, hiệu quả để những mục tiêu đề ra trở thành kết quả cụ thể, mang lại đời sống tốt hơn cho người dân.

- Trân trọng cảm ơn đồng chí!

ĐÌNH LÂM - MẠNH HÙNG - VĂN KỲ (Thực hiện)

Định vị không gian phát triển vươn tầm - Kỳ 1: Xác định tầm nhìn chiến lược

Định vị không gian phát triển vươn tầm - Kỳ 2: Đẩy mạnh liên kết vùng

Định vị không gian phát triển vươn tầm - Kỳ 3: Kiến tạo động lực phát triển mới

Định vị không gian phát triển vươn tầm - Kỳ 4: Đầu tư đồng bộ hạ tầng giao thông