05:50, 17/11/2026

Trường Sĩ quan Thông tin: Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong dạy và học 

VĨNH THÀNH

Nhóm tác giả của Trường Sĩ quan Thông tin đã nghiên cứu, triển khai sáng kiến “Mô hình trợ lý AI trên mạng LAN quân sự phục vụ giáo dục đào tạo và nghiên cứu khoa học tại Trường Sĩ quan Thông tin”. Sáng kiến góp phần nâng cao hiệu quả tra cứu, khai thác thông tin trong dạy và học tại nhà trường.

Sáng kiến do nhóm tác giả thực hiện gồm: Trung tá Phan Văn Hưng - giảng viên Khoa Viễn thông (Chủ nhiệm sáng kiến); Trung tá Trần Ngọc Hà - giảng viên Khoa Viễn thông; Trung tá Nguyễn Văn Thiện - giảng viên Khoa Tổ chức thông tin. Từ tháng 12-2025 đến nay, mô hình "Trợ lý AI" được ứng dụng trong quá trình giảng dạy các môn chuyên ngành của Khoa Viễn thông.

 "Trợ lý AI" của Trường Sĩ quan Thông tin hoạt động độc lập trên hệ thống mạng nội bộ (LAN) quân sự của nhà trường với tính bảo mật cao. "AI này hoạt động không khác gì các AI phổ biến nhưng có độ bảo mật, an toàn cao và tích hợp các kiến thức, dữ liệu liên quan đến giáo dục đào tạo quân sự mà chúng tôi được học", Thượng sĩ Nguyễn Minh Thuận - học viên Đại đội 7, Tiểu đoàn 26 chia sẻ.

Trung tá Phan Văn Hưng hướng dẫn học viên sử dụng Trợ lý AI hỗ trợ trong học tập, nghiên cứu.
Trung tá Phan Văn Hưng hướng dẫn học viên sử dụng "Trợ lý AI" hỗ trợ trong học tập, nghiên cứu.

Với cấu trúc được thiết kế tối ưu, hệ thống tích hợp mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) chạy hoàn toàn trên mạng nội bộ cùng cơ sở dữ liệu được phân tích dưới dạng vector (VectorStore) cho phép lưu trữ, truy xuất và tìm kiếm thông tin từ tài liệu chuyên ngành đã được số hóa một cách nhanh chóng. Học viên có thể đặt câu hỏi bằng tiếng Việt, hệ thống sẽ phân tích, tìm kiếm các đoạn thông tin có liên quan và tạo ra câu trả lời kèm theo trích dẫn nguồn tài liệu cụ thể. “Nguồn tài liệu tham khảo” được hiển thị ngay bên dưới phần trả lời của "Trợ lý AI". Khi người dùng nhấp vào, hệ thống sẽ cung cấp chi tiết đến tên file, số trang và trích đoạn nội dung gốc liên quan đến câu trả lời. Khi người dùng muốn truy vấn đến tận file tài liệu đó, tài liệu sẽ được tải về máy tính hoặc hiển thị ngay trên trình duyệt để người dùng có thể tìm hiểu chi tiết hơn. Toàn bộ hệ thống hoạt động trong phạm vi mạng nội bộ, không kết nối Internet nên loại bỏ hoàn toàn nguy cơ rò rỉ dữ liệu ra bên ngoài.

Trung tá Phan Văn Hưng cho biết, các trợ lý ảo trực tuyến đã chứng minh được hiệu quả vượt trội trong việc tra cứu và khai thác thông tin. Là công cụ AI hoạt động trên mạng LAN, sáng kiến mô hình "Trợ lý AI" đã tận dụng ưu thế của công nghệ AI vào hoạt động giảng dạy, học tập, nghiên cứu khoa học mà vẫn bảo đảm an toàn thông tin tuyệt đối. 

Sáng kiến "Trợ lý AI" góp phần tích cực hướng tới xây dựng nhà trường thông minh theo các tiêu chí của Bộ Quốc phòng. Sáng kiến có khả năng mở rộng triển khai đến các đơn vị trong nhà trường cũng như trong quân đội, tích hợp với các hệ thống học liệu điện tử để hình thành hệ sinh thái đào tạo số. Với hiệu quả mang lại, sáng kiến đã đoạt giải nhất Giải thưởng Tuổi trẻ sáng tạo Binh chủng Thông tin liên lạc năm 2025, giải khuyến khích Giải thưởng Tuổi trẻ sáng tạo trong quân đội lần thứ 26 vào tháng 8-2026.

Đại tá, TS NGUYỄN DANH KHOA - Phó Hiệu trưởng Trường Sĩ quan Thông tin: Đây là sản phẩm ứng dụng trí tuệ nhân tạo có tính hiệu quả cao, thúc đẩy quá trình chuyển đổi số và đổi mới phương pháp dạy học. Sản phẩm mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt nhờ chi phí đầu tư và vận hành thấp hơn nhiều so với việc sử dụng dịch vụ AI thương mại. Hệ thống được triển khai trực tiếp trên hạ tầng mạng LAN và máy tính sẵn có của nhà trường, không đòi hỏi đầu tư máy chủ đắt tiền hay trả phí duy trì dịch vụ. Việc cập nhật, bổ sung tài liệu được thực hiện nhanh chóng, tiết kiệm đáng kể thời gian và công sức biên soạn, in ấn, phân phối tài liệu giấy. Về lâu dài, sáng kiến góp phần hình thành một hệ sinh thái đào tạo số bền vững, tiết kiệm, hiệu quả và dễ mở rộng...

VĨNH THÀNH