Giữ vững "trận địa tư tưởng" vùng biển, đảo

Trong bối cảnh khu vực biên giới biển còn tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp, việc xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc là giải pháp mang lại hiệu quả lâu dài, góp phần bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới, duy trì môi trường phát triển ổn định và bền vững cho tỉnh. Thực tế thời gian qua đã chứng minh, cùng với triển khai các mặt công tác biên phòng, việc Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng - BĐBP (Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh) tích cực thực hiện nhiều giải pháp sáng tạo, hiệu quả trong xây dựng “thế trận lòng dân” đã góp phần giữ vững "trận địa tư tưởng" vùng biển, đảo.

Tăng cường phổ biến pháp luật

Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh quản lý khu vực biên giới biển gồm 14 xã, 11 phường và 1 đặc khu, với chính diện bờ biển hơn 185km, hơn 1,2 triệu nhân khẩu. Cùng với sự phát triển của xã hội, khu vực biên giới biển cũng tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp. Các thế lực thù địch thường xuyên tìm cách chống phá, kích động tư tưởng nhằm chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Bên cạnh đó, sự phát triển của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 cũng tạo ra cơ hội cho nhiều đối tượng có thể dễ dàng phát tán những luồng thông tin xấu độc trên không gian mạng, tấn công vào tư tưởng, niềm tin của Nhân dân khu vực biên giới biển. Trong khi đó, nhận thức pháp luật, trình độ dân trí của người dân khu vực biển, đảo chưa đồng đều.

Tình hình này đặt ra yêu cầu cấp bách cần tăng cường phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL) cho người dân. Đồng thời, cần chủ động giữ vững trận địa tư tưởng từ “mặt trận số”, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, kịp thời định hướng dư luận, củng cố niềm tin và tạo đồng thuận xã hội. Thông qua PBGDPL, cán bộ, Nhân dân, nhất là ngư dân hiểu rõ chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo; nâng cao ý thức chấp hành pháp luật khi hoạt động trên biển, chấp hành nghiêm các quy định trong khai thác thủy sản, không vi phạm vùng biển nước ngoài.

Trong bối cảnh phát triển của mạng xã hội, công tác PBGDPL cũng đặt ra những yêu cầu mới để mang lại hiệu quả thực chất. Việc đổi mới hình thức tuyên truyền sẽ giúp tiếp cận được tới đông đảo người dân, vận động người dân chấp hành đúng quy định. Thay vì những cuộc họp tập trung chỉ đọc văn bản khô khan, các đơn vị BĐBP đã chuyển hướng lấy người dân làm trung tâm, biến những điều luật khô khan thành hơi thở cuộc sống từ những sự việc thường nhật.

Công tác PBGDPL được BĐBP tỉnh thực hiện theo phương châm “toàn diện, rộng khắp, hướng mạnh về cơ sở", gắn với xây dựng xã, phường khu vực biên giới biển đạt chuẩn tiếp cận pháp luật. Mỗi nhóm Zalo được lập là thêm sợi dây kết nối giữa đồn biên phòng với Nhân dân, góp phần bao phủ rộng khắp mạng lưới thông tin. Những sự kiện chính trị trọng đại của đất nước, quân đội, địa phương; chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước trong giải quyết tranh chấp chủ quyền biển, đảo, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) hay đợt cao điểm chống khai thác IUU đều trở thành trọng tâm tuyên truyền của lực lượng BĐBP tỉnh.

Đồn Biên phòng Cam Ranh tặng cờ Tổ quốc cho ngư dân.

Hiệu quả của việc đổi mới tuyên truyền được minh chứng bằng những con số cụ thể, cho thấy độ phủ thông tin tuyên truyền khổng lồ và bền bỉ. 10 năm qua (2015 - 2025), BĐBP tỉnh đã triển khai hiệu quả nhiều đề án như: Phát huy vai trò của lực lượng quân đội nhân dân tham gia công tác PBGDPL giai đoạn 2021 - 2027; Xây dựng xã hội học tập giai đoạn 2021 - 2030 ở khu vực biên giới, biển, đảo; Tăng cường PBGDPL cho cán bộ, Nhân dân vùng biên giới, hải đảo...  

Các cơ quan, đơn vị đã phối hợp tổ chức hơn 2.000 buổi tuyên truyền; tuyên truyền hơn 1.100 giờ qua loa phát thanh địa phương và loa cầm tay tại các cảng biển, chợ, nơi công cộng; phát hơn 7.000 tờ rơi; lắp đặt 150 cụm pa nô tuyên truyền tại khu vực biên giới biển; tuyên truyền lồng ghép cho hơn 50.000 lượt người dân, ngư dân, chủ tàu, thuyền thông qua các hội thi, hội diễn, giao lưu văn hóa văn nghệ.

Các cơ quan, đơn vị còn phối hợp phát sóng hơn 200 chuyên mục Vì chủ quyền an ninh biên giới; 300 phóng sự, 2.000 tin, bài về công tác quản lý, bảo vệ biên giới, xây dựng lực lượng BĐBP… Riêng năm 2025, các đồn biên phòng đã triển khai 1.204 tổ với gần 4.400 lượt cán bộ, chiến sĩ xuống địa bàn biên giới biển tuyên truyền pháp luật cho Nhân dân, nhất là chủ phương tiện, thuyền trưởng, ngư dân; tổ chức 164 buổi tuyên truyền cho hơn 13.100 lượt người; tuyên truyền gần 700 giờ qua loa phát thanh địa phương và loa kéo lưu động.

Phòng Chính trị, Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh duy trì tốt nhóm “Biên phòng Khánh Hòa", "Phản ứng nhanh" trên các nền tảng mạng xã hội để kịp thời nắm bắt dư luận, phân tích, dự báo, báo cáo, đề xuất xử lý kịp thời, hiệu quả các vấn đề phát sinh. Riêng từ đầu năm đến nay, tổ chuyên mục của phòng đã phối hợp thực hiện gần 500 tin, bài, phóng sự, hình ảnh trên fanpage Khánh Hòa Biên phòng và đăng hơn 800 tin, bài, video trên fanpage Sen Hồng…

Cán bộ, chiến sĩ Đồn biên phòng Đông Hải tuyên truyền pháp luật cho ngư dân.

Qua triển khai, nhận thức của cán bộ, đảng viên và Nhân dân về chủ trương, đường lối của Đảng, pháp luật của Nhà nước, trách nhiệm tham gia bảo vệ chủ quyền biển, đảo được nâng lên rõ rệt, từ đó nâng cao tinh thần yêu nước, ý thức bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới trong tình hình mới; đồng thời, định hướng dư luận kịp thời, củng cố niềm tin, ổn định tư tưởng Nhân dân. Hiệu quả lớn nhất chính là những hành động thay đổi tích cực của người dân. Đến nay, 100% chủ phương tiện đã lắp đặt thiết bị giám sát hành trình cho tàu cá; 100% chủ phương tiện và thuyền trưởng ký cam kết không xâm phạm vùng biển nước ngoài, không vi phạm IUU khi hoạt động khai thác hải sản trên biển. Nhiều ngư dân còn chủ động cung cấp thông tin cho BĐBP, vận động bạn thuyền nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật…

Trong hành trình “giảm nghèo thông tin” ở khu vực biên giới biển, BĐBP tỉnh đã thực sự là lực lượng tiên phong, bền bỉ nâng cao nhận thức pháp luật, củng cố niềm tin của Nhân dân. Khi người dân hiểu rõ và chấp hành nghiêm chỉnh pháp luật, họ còn là lực lượng quan trọng bảo vệ vững chắc chủ quyền, an ninh biên giới.

Củng cố lòng tin của Nhân dân với Đảng

Nếu như công tác tuyên truyền, PBGDPL là khâu đầu tiên và quan trọng nhất để dân hiểu, dân tin, thì công tác an sinh xã hội, chăm lo đời sống Nhân dân khu vực biên giới biển lại là giải pháp chiến lược góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân với Đảng, Nhà nước. Đời sống người dân khu vực biên giới biển nhìn chung còn nhiều khó khăn. Việc BĐBP hướng dẫn, hỗ trợ làm kinh tế, nâng cao dân trí không chỉ giúp người dân giảm nghèo bền vững, vươn lên khá giả, mà còn giúp họ không bị các thế lực thù địch lôi kéo, không tiếp tay cho buôn lậu hoặc vi phạm pháp luật, đồng thời vun đắp tình nghĩa quân - dân sâu nặng. Khi người dân có cuộc sống ổn định, ấm no, họ sẽ yên tâm bám biển, bám làng, trở thành những "cột mốc sống" vững chắc bảo vệ chủ quyền. Sự gắn bó mật thiết với quân đội giúp người dân tin tưởng vào đường lối của Đảng và Nhà nước, tạo nền tảng vững chắc cho an ninh quốc gia. Bên cạnh đó, việc phân công đảng viên đồn biên phòng phụ trách các gia đình khu vực biên giới biển cũng tạo ra cầu nối vững chắc giữa Đảng với Nhân dân, giúp cán bộ nắm chắc địa bàn, trực tiếp lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của quần chúng để tham mưu giải quyết kịp thời các vướng mắc ngay từ cơ sở, đồng thời, phân loại đối tượng, xây dựng mạng lưới cơ sở phục vụ đắc lực cho nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia. Người dân được hỗ trợ phát triển kinh tế, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần, góp phần xây dựng "thế trận lòng dân", giữ vững trận địa tư tưởng và bảo vệ vững chắc chủ quyền an ninh biên giới biển.

Giai đoạn 2015 - 2025, BĐBP tỉnh phối hợp với MTTQ các cấp, ban, ngành, đoàn thể, doanh nghiệp, nhà hảo tâm vận động hơn 4,2 tỷ đồng xây tặng 75 căn nhà Mái ấm biên cương, 11 Nhà tình thương, 2 nhà Đại đoàn kết cho các hộ nghèo, khó khăn ở khu vực biên giới biển; phối hợp xây 5 công trình dân sinh; huy động 7.500 ngày công của cán bộ, chiến sĩ tham gia sửa chữa đường nông thôn và nhà ở cho người dân. Hưởng ứng cuộc vận động “Cả nước chung tay vì người nghèo, không để ai bị bỏ lại phía sau”, BĐBP tỉnh phối hợp với đoàn thể, doanh nghiệp hỗ trợ phương tiện sinh kế, tặng quà cho các hộ có hoàn cảnh khó khăn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi với tổng trị giá hơn 300 triệu đồng; tặng 100 con bò cái giống cho các hộ có hoàn cảnh khó khăn tại các xã biên giới.

Chi đoàn các đơn vị cũng trao hơn 1.400 “hũ gạo tình thương” cho các hộ neo đơn ở khu vực biên giới biển. BĐBP tỉnh còn quyên góp hơn 5,5 tỷ đồng hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn trong chương trình Nâng bước em đến trường - Con nuôi đồn biên phòng; duy trì 1 lớp học tình thương tại phường Bắc Nha Trang từ năm 2004 với 228 lượt học sinh tham gia. Chương trình quân dân y kết hợp thực hiện hơn 1.000 ca khám, chữa bệnh, cấp thuốc miễn phí cho người dân. Riêng đợt mưa lụt lịch sử cuối năm 2025, BĐBP tỉnh huy động gần 1.000 ngày công của cán bộ, chiến sĩ tham gia xây 4 căn nhà cho người dân khu vực biên giới biển bị sập nhà do mưa lũ…

Hình ảnh những chiến sĩ biên phòng căng mình giúp dân thoát dòng lũ dữ, dầm mưa khắc phục hậu quả bão lụt, những “thầy giáo mang quân hàm xanh”, “thầy thuốc mang quân hàm xanh”… đã thực sự tạo được cảm giác gần gũi, tin yêu trong Nhân dân. Mỗi căn nhà được sửa chữa, mỗi suất quà được trao tặng, mỗi học sinh được nâng bước đến trường từ nguồn hỗ trợ của BĐBP đều minh chứng thuyết phục cho tình quân dân gắn bó - nền móng vững chắc của “thế trận lòng dân”.

Bộ đội biên phòng tuyên truyền pháp luật cho ngư dân Hòn Rớ (phường Nam Nha Trang).

Thực tiễn đã chứng minh, ở đâu làm tốt công tác vận động quần chúng, ở đó “thế trận lòng dân” được củng cố vững chắc, các điểm nóng về an ninh trật tự được đẩy lùi, chủ quyền an ninh biên giới được giữ vững. Việc BĐBP tỉnh xây dựng khu vực biên giới biển luôn vững mạnh toàn diện suốt những năm qua chính là minh chứng rõ ràng nhất.

Đại tá Vũ Ngọc Đoàn - Chủ nhiệm Chính trị BĐBP tỉnh cho biết, để giữ vững “thế trận lòng dân” vùng biển, đảo, BĐBP tỉnh sẽ tiếp tục đổi mới tư duy về công tác vận động quần chúng trong tình hình mới; đẩy mạnh các phong trào hành động cách mạng, tham gia phát triển kinh tế - xã hội, giảm nghèo bền vững, củng cố quốc phòng - an ninh tại khu vực biên giới biển. Riêng năm 2026, BĐBP tỉnh tiếp tục quán triệt, thực hiện nghiêm các nghị quyết, chỉ thị, hướng dẫn của Bộ Quốc phòng, Bộ Tư lệnh BĐBP, Quân khu 5, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh về công tác PBGDPL; tăng cường hướng dẫn, kiểm tra, nghiên cứu, nắm tình hình địa phương, đơn vị để xác định trọng tâm, trọng điểm, hình thức tuyên truyền phù hợp. Đồng thời, chú trọng bồi dưỡng, nâng cao năng lực cho đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên pháp luật; xây dựng, nhân rộng các mô hình hay, sáng tạo; gắn PBGDPL với phong trào thi đua Quyết thắng, các đợt thi đua cao điểm, đột kích và Cuộc vận động “Phát huy truyền thống, cống hiến tài năng, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ”; phát huy vai trò của Ban Chỉ đạo 35, lực lượng 47 BĐBP tỉnh, tích cực bám nắm tư tưởng, dư luận, kịp thời đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch; đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến trên báo và các nền tảng số… Bên cạnh đó, BĐBP tỉnh tích cực tổ chức các hoạt động tình nguyện xã hội, đền ơn đáp nghĩa, các mô hình, chương trình BĐBP tham gia phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội ở khu vực biên giới biển… Đây là cơ sở quan trọng để giữ vững ổn định an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội khu vực ven biển.

Với “thế trận lòng dân” được củng cố vững chắc, hệ thống chính trị cơ sở được tăng cường, đời sống Nhân dân được cải thiện, chắc chắn mỗi người dân sẽ tiếp tục góp phần giữ vững trận địa tư tưởng vùng biển, đảo trong tình hình mới.

NGUYỄN VŨ - THẾ ANH