Từ sự cố kỹ thuật đến những quyết định điều hành khó hiểu, thảm kịch đường sắt liên tiếp đang đặt ra dấu hỏi lớn về năng lực bảo đảm an toàn đường sắt của Tây Ban Nha.

Điều tra ban đầu cho thấy tai nạn có thể bắt nguồn từ sự cố hệ thống an toàn kết hợp sai sót trong điều hành, làm dấy lên lo ngại về chất lượng hạ tầng đường sắt nước này.

Thảm kịch xảy ra ngày 28/10 gần thị trấn Urda, tỉnh Toledo, khi đoàn tàu cao tốc của công ty đường sắt quốc gia Renfe đâm vào đoàn tàu đang dừng của hãng tư nhân Iryo trên tuyến Madrid - Seville. Đây là vụ tai nạn đường sắt nghiêm trọng thứ ba tại Tây Ban Nha trong năm nay.

Tây Ban Nha tổ chức ba ngày quốc tang sau vụ hai đoàn tàu cao tốc va chạm khiến 69 người chết và hơn 100 người bị thương.

Thủ tướng Pedro Sánchez tuyên bố quốc tang từ ngày 29 đến 31/10. Phát biểu tại hiện trường, ông nói: "Toàn thể Tây Ban Nha đang chìm trong đau thương".

Tàu chạy qua tín hiệu đỏ trước khi xảy ra va chạm

Bộ trưởng Giao thông Tây Ban Nha Óscar Puente cho biết sự cố máy tính đã khiến hệ thống an toàn trên đoạn đường sắt dài 63 km gặp trục trặc, buộc các đoàn tàu trong khu vực tự động dừng hoạt động.

Trong tình huống này, ADIF, doanh nghiệp nhà nước quản lý hạ tầng đường sắt, phải chuyển sang điều khiển hệ thống thủ công. Tuy nhiên, nhân viên điều độ sau đó cho phép đoàn tàu Renfe tiếp tục di chuyển về phía nam, bất chấp tín hiệu đèn đỏ yêu cầu dừng lại.

Theo ông Puente, một chỉ thị sai từ nhân viên điều hành khiến tàu Renfe được phép chạy tiếp mà không bị giới hạn tốc độ. Đoàn tàu di chuyển với tốc độ khoảng 200 km/h trước khi đâm vào tàu Iryo đang đứng yên.

"Đã có tín hiệu đỏ cấm di chuyển, nhưng đoàn tàu vẫn được phép tiếp tục hành trình. Đây là quyết định được đưa ra trong những hoàn cảnh khó lý giải", ông Puente nói trong cuộc họp báo hôm 28/10.

Các đoạn ghi âm được truyền thông Tây Ban Nha công bố cho thấy nhân viên điều độ đã thông báo cho lái tàu Renfe tiếp tục di chuyển theo chế độ vận hành bình thường. Lái tàu Iryo cũng nhận được chỉ thị tương tự, nhưng vài phút sau thông báo không thể khởi động lại đoàn tàu.

Theo AITAT, cơ quan độc lập điều tra tai nạn, tàu Renfe di chuyển với tốc độ 160-200 km/h khi va chạm. Đến ngày 29/10, nhóm điều tra vẫn chưa thể lấy lời khai của các lái tàu và nhân viên điều độ do tình trạng sức khỏe của họ chưa cho phép.

Một hành khách sống sót kể với truyền thông Mỹ rằng hiện trường vô cùng hỗn loạn, nhiều người bị hất khỏi ghế và mắc kẹt trong các toa tàu biến dạng. Một toa bốc cháy, trong khi nhiều hành khách khác bị vùi dưới đống đổ nát.

Trong số những người thiệt mạng, 24 người đi trên tàu Renfe và 44 người trên tàu Iryo. Hai đoàn tàu chở tổng cộng 544 hành khách. Trong số 110 người bị thương phải nhập viện, 60 người đã được xuất viện tính đến sáng 29/10.

Bộ trưởng Puente cam kết tiến hành điều tra toàn diện. Thủ tướng Sánchez khẳng định mọi sai phạm sẽ được làm rõ, đồng thời tuyên bố những khiếm khuyết trong hệ thống an toàn, nếu được xác nhận, sẽ bị xử lý nghiêm.

Nhiều gia đình chờ kết quả nhận dạng nạn nhân

Công tác tìm kiếm và nhận dạng thi thể vẫn diễn ra khẩn trương tại hiện trường. Hơn 500 nhân viên cứu hộ được triển khai cùng trực thăng và thiết bị bay không người lái để hỗ trợ hoạt động cứu nạn.

Lực lượng Vệ binh Dân sự Tây Ban Nha mở bốn văn phòng tại các thành phố nhằm đẩy nhanh quá trình nhận dạng, đồng thời thu thập mẫu ADN từ thân nhân. Theo xác nhận với truyền thông, 67 trường hợp mất tích đã được trình báo sau vụ tai nạn.

Một phụ nữ tên Rosario cho biết bà đã cung cấp mẫu ADN để tìm con trai 32 tuổi, Francisco José, người có mặt trên một trong hai đoàn tàu gặp nạn.

Theo xác nhận từ đảng Nhân dân (PP), trong số các nạn nhân có một sĩ quan Vệ binh Dân sự và cựu Bộ trưởng Tây Ban Nha Fátima Báñez.

Bộ Ngoại giao Tây Ban Nha cho biết 42 công dân nước ngoài đến từ bảy quốc gia liên quan đến vụ tai nạn, trong đó ít nhất một người thiệt mạng và bảy người bị thương. Bộ Ngoại giao Mỹ cũng xác nhận một số công dân nước này bị thương.

Ba tai nạn trong một năm làm dấy lên lo ngại

Vụ việc mới nhất xảy ra trong bối cảnh Tây Ban Nha vừa trải qua hai tai nạn đường sắt nghiêm trọng hồi tháng 1.

Hồi đầu năm, hơn 40 người thiệt mạng trong vụ va chạm tàu gần thị trấn Adamuz, tỉnh Córdoba. Theo đài truyền hình công cộng RTVE, tai nạn bắt nguồn từ việc một đoàn tàu trật bánh do đường ray bị gãy, sau đó lao sang tuyến đường bên cạnh.

Vài ngày sau, một đoàn tàu chở khách gần Barcelona cũng bị trật bánh trong điều kiện mưa lớn, khiến lái tàu thiệt mạng và hàng chục hành khách bị thương.

Trước thảm họa Adamuz, Công đoàn Lái tàu Tây Ban Nha (SEMAF) từng cảnh báo tình trạng rung lắc do tốc độ cao có thể làm gia tăng hao mòn trên các tuyến đường sắt. Ngày 29/10, các lái tàu trên toàn quốc tiến hành đình công, yêu cầu chính phủ tăng cường biện pháp bảo đảm an toàn.

Tổng thư ký SEMAF Diego Martín kêu gọi mở cuộc điều tra độc lập, đồng thời chỉ trích việc các đoạn ghi âm từ trung tâm điều khiển bị rò rỉ ra truyền thông.

Chuỗi tai nạn liên tiếp đặt ra câu hỏi về chất lượng hạ tầng, hệ thống điều khiển và công tác bảo trì đường sắt. Tuy nhiên, trước năm nay, Tây Ban Nha từng có thành tích an toàn đường sắt hàng đầu châu Âu. Theo Eurostat, năm 2023, nước này ghi nhận chưa đến một trường hợp tử vong do tai nạn đường sắt trên mỗi một triệu dân, thấp nhất EU thời điểm đó.

Chính phủ của Thủ tướng Sánchez đối mặt sức ép chính trị

Thảm họa mới nhất cũng tạo thêm áp lực đối với chính phủ cánh tả của Thủ tướng Sánchez, trong bối cảnh Tây Ban Nha chuẩn bị bước vào cuộc bầu cử toàn quốc ngày 29/11.

Niềm tin của công chúng vào hệ thống đường sắt đang suy giảm sau hàng loạt sự cố. Chính phủ vốn đã chịu sức ép từ các bê bối tham nhũng và cuộc khủng hoảng người di cư tại Ceuta hồi đầu năm.

Tối 28/10, người dân biểu tình tại Madrid, yêu cầu Thủ tướng Sánchez và Bộ trưởng Giao thông Óscar Puente từ chức. Một số người giơ biểu ngữ với thông điệp "Tham nhũng giết người" và "Hãy rời đi".

Trong khi nguyên nhân chính xác của vụ tai nạn vẫn chờ kết luận điều tra, chính phủ Tây Ban Nha đang chịu sức ép phải làm rõ trách nhiệm và chứng minh năng lực bảo đảm an toàn cho mạng lưới đường sắt quốc gia.

Theo TTXVN

Nguồn: https://baotintuc.vn/nguyen-nhan-dan-den-vu-tai-nan-tau-hoa-tham-khoc-o-tay-ban-nha-post1398742.html

Nguyên nhân dẫn đến vụ tai nạn tàu hỏa thảm khốc ở Tây Ban Nha

Thông tin bạn đọc