Một phiên tòa nối lại tình anh em

Cao Phú Sĩ (sinh năm 1969) và Cao Phú Cường (sinh năm 1980) là anh em ruột, cùng trú xã Cam Lâm, hầu tòa đồng thời với 2 tư cách: Vừa là bị cáo, vừa là bị hại trong vụ án cố ý gây thương tích. Phiên tòa phúc thẩm cuối tháng 9 tại Tòa án nhân dân tỉnh Khánh Hòa kéo dài cả ngày bởi 2 anh em đều giữ lý lẽ riêng. Sau nhiều giờ lắng nghe, phân tích, luật sư và hội đồng xét xử đã tháo gỡ được nút thắt trong lòng họ...

Mất tình anh em vì mâu thuẫn lợi ích

Theo hồ sơ, Sĩ và Cường được cha mẹ cho đất canh tác tại khu vực lòng hồ Suối Dầu (xã Cam Lâm). Đầu năm 2024, Cường bán phần đất của mình nên không còn đất canh tác và thường xuyên lấn chiếm đất của em gái là Cao Thị Ngân Hà.

Ngày 16-10-2024, thấy số cây keo, xoài của Sĩ và Hà đến kỳ thu hoạch gỗ, Sĩ bán lấy 8 triệu đồng và đưa tiền cho em gái là Cao Thị Tuyết Nhung để lo việc thờ cúng trong gia đình. Trưa 18-10-2024, Cường đi làm về, thấy số keo, xoài đang được khai thác thì ngăn cản vì cho rằng đây là cây của mình. Người mua phải gọi điện thoại cho Sĩ đến giải quyết. Sĩ hẹn Nhung và người mua cùng đến gặp Cường nói chuyện. Tới lán trại, thấy Cường cầm cây gỗ và rựa, Sĩ bỏ chạy thì vấp ngã và bị Cường đánh nhiều cái vào người, chém nhiều nhát vào trán, tay, chân, gây tổn thương cơ thể 8%. Bực tức, Sĩ cũng nhặt cây rựa mà Cường bỏ lại, chém vào thái dương Cường, gây tổn thương cơ thể 27%. Sau đó, hai anh em đều có đơn yêu cầu khởi tố.

Tại phiên tòa sơ thẩm, bị cáo Sĩ thừa nhận hành vi phạm tội, xin giảm nhẹ hình phạt, đồng ý bồi thường cho em trai 50 triệu đồng và đưa 10 triệu đồng. Bị cáo Cường không thừa nhận hành vi phạm tội, không ăn năn hối cải về hành vi của mình nhưng xin được bồi thường cho anh trai 5 triệu đồng. Tòa cấp sơ thẩm đã tuyên phạt 2 anh em cùng mức 2 năm tù cùng về tội cố ý gây thương tích. Sau phiên tòa, cả hai kháng cáo.

Cái kết ấm áp

Những phút đầu phiên tòa phúc thẩm là khoảng thời gian đầy căng thẳng. Cường nhất quyết đề nghị tăng hình phạt đối với anh trai và kêu oan cho bản thân, cho rằng mình chỉ tác động đến anh trai trong lúc giằng co, không gây thương tích, trong khi bản thân bị anh chém vào đầu, cần truy tố anh về tội giết người. Cho rằng mình oan, Cường chưa từng nghĩ đến câu hỏi: Vì sao bản thân gây thương tích nhẹ hơn so với anh nhưng cấp sơ thẩm tuyên mức án cả hai ngang nhau? Cường cũng không để ý nhận định của tòa: Sĩ gây thương tích cho em trai với tỷ lệ cao hơn nhưng nguyên nhân do bị em đánh, dẫn tới không kiểm soát được và gây thương tích. Cường có lỗi trước, vô cớ dùng hung khí gây thương tích cho anh trai. Hành vi này có tính chất côn đồ, là nguyên nhân trực tiếp làm bùng phát xung đột, khiến Sĩ đáp trả vượt quá giới hạn cần thiết, khiến hậu quả trở nên nghiêm trọng hơn. Ra tòa, Cường vẫn chưa nhận thức được hành vi sai trái, không thành khẩn khai báo, không thừa nhận hành vi phạm tội, gây khó khăn cho công tác điều tra, truy tố. Cường đồng ý bồi thường cho anh trai 5 triệu đồng nhưng chưa bồi thường…

Quang cảnh phiên tòa phúc thẩm.

Bày tỏ nỗi uất ức dồn nén bấy lâu, Sĩ cho biết, vợ Sĩ bị bệnh tâm thần, hai vợ chồng không có con cái. Bao nhiêu năm qua, Sĩ luôn nhường nhịn, không lấn át các em. Nhưng lần này, Sĩ không thể chấp nhận được hành vi của em trai. Sĩ khẳng định biết rõ với mức độ tổn thương cơ thể 8%, nếu Sĩ rút yêu cầu khởi tố, tòa sẽ đình chỉ vụ án đối với em trai. Nhưng hiện giờ, vụ án tranh chấp đất đai của gia đình đã được thụ lý, nếu em trai được tự do, Sĩ phải đi chấp hành án, liệu gia đình có yên ổn?  

Vị chủ tọa phân tích, đây là vụ án đặc biệt đáng tiếc, xảy ra giữa những người có quan hệ ruột thịt trong gia đình, phản ánh sự thiếu kiềm chế và cách xử sự chưa đúng mực khi phát sinh mâu thuẫn. Các bị cáo đều có nhân thân tốt, chấp hành đúng chính sách, pháp luật và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ của công dân nơi cư trú. Cường bị khởi tố do có yêu cầu của bị hại. Sĩ có nhiều tình tiết giảm nhẹ như tự nguyện bồi thường thiệt hại, khắc phục hậu quả, thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, hoàn cảnh gia đình, là lao động duy nhất trong gia đình, phạm tội lần đầu... Do đó, việc 2 anh em cởi bỏ oán thù, tha thứ cho nhau sẽ mang lại kết quả rất tốt đẹp. Pháp luật trao cho bị hại Sĩ quyền quyết định “sinh mạng chính trị” của em mình bằng cách rút yêu cầu khởi tố. Bị hại Cường cũng có quyền xin giảm nhẹ hình phạt cho Sĩ, tạo cơ hội cho anh trai giảm thời gian chấp hành án...  

Cuối cùng, người em cũng nhận ra sai lầm, cúi đầu xin anh trai tha thứ và xin thay đổi nội dung kháng cáo, xin giảm nhẹ hình phạt cho anh. Người anh, sau những phút giằng co, cũng quyết định rút yêu cầu khởi tố đối với em trai. Cả hai đều khẳng định không yêu cầu bên kia phải bồi thường thiệt hại.

Tòa cấp phúc thẩm đã quyết định hủy một phần bản án sơ thẩm và tuyên đình chỉ vụ án đối với bị cáo Cường; đồng thời tuyên phạt bị cáo Sĩ dưới mức thấp nhất của khung hình phạt, chỉ phải chấp hành 1 năm 6 tháng tù về tội cố ý thương tích.

“Hãy cố gắng chăm sóc gia đình anh trai trong thời gian anh chấp hành án phạt tù”, lời nhắn của hội đồng xét xử với người em ngay sau khi tuyên án đã khiến 2 người nông dân khắc khổ xúc động. Với hội đồng xét xử, đây cũng là cái kết ấm áp, bởi tòa không chỉ giải quyết xong vụ án, mà còn giúp kết nối tình cảm từng bị tổn thương giữa 2 anh em ruột, giúp họ nhận ra sai lầm và tha thứ cho nhau.

TAM THUẬT