Nuôi trồng thủy sản mùa nắng nóng: Chủ động các giải pháp kỹ thuật để duy trì hiệu quả

Theo dự báo của Trung tâm Khí tượng Thủy văn quốc gia, từ tháng 4 đến tháng 8, nhiệt độ trung bình tại Khánh Hòa phổ biến cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5 đến 1 độ C. Nắng nóng gia tăng về phạm vi và cường độ kèm theo nguy cơ xuất hiện các hiện tượng thời tiết cực đoan như: Dông, lốc, mưa đá… sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến nuôi trồng thủy sản (NTTS), đặc biệt tại các vùng nuôi tôm nước lợ, nuôi lồng bè. Do đó, người nuôi cần tuân thủ khuyến cáo của các cơ quan chuyên môn nhằm giảm thiểu thiệt hại.

Người nuôi tôm ở phường Hòa Thắng kiểm tra ao nuôi tôm.

Người nuôi lo lắng

Thực tế tại vùng nuôi ở phường Hòa Thắng, nắng nóng gay gắt, liên tục những ngày qua khiến nhiều hộ nuôi tôm thẻ chân trắng hết sức lo lắng. Ông Nguyễn Thiều - người nuôi tôm thẻ chân trắng ở phường Hòa Thắng cho hay: “Gia đình tôi có 3 ao nuôi tôm thẻ chân trắng, mỗi ao diện tích 2.000 đến 2.500m². Vụ nuôi đầu năm thời tiết thuận lợi, nên tôi thả với mật độ 7 vạn con giống/ao. Do vừa qua thời tiết quá nóng, nên trong đợt 2, tôi giảm 40% lượng con giống thả nuôi. Mặc dù đã nuôi thưa, nhưng tôi rất lo lắng vì tôm mới thả có sức đề kháng yếu, thời tiết nắng nóng rất dễ khiến tôm sốc nhiệt. Tôi đã chạy quạt nước liên tục để giảm nhiệt độ ao nuôi. Hiện nay, nhiều người nuôi tôm địa phương đang tạm dừng thả giống để chờ thời tiết thuận lợi hơn”.

Do nắng nóng kéo dài, nên những ngày qua, ông Trương Hữu Dư - chủ của 50 lồng tôm hùm ở xã Nam Cam Ranh đã thực hiện các giải pháp để tránh thiệt hại. Ông Dư cho biết: “Nắng nóng kéo dài, nếu xảy ra dông lớn sẽ gây sốc nước, thay đổi đột ngột các chỉ số môi trường như: Độ pH, độ mặn…, rất dễ khiến tôm yếu, chết ngộp. Vì vậy, gia đình tôi đã tiến hành dọn dẹp các lồng trống, tạo thoáng nước ở vị trí đặt lồng nuôi, theo dõi kỹ diễn biến thời tiết để xử lý kịp thời”.

Chủ động ứng phó

Để chủ động kế hoạch NTTS năm nay, Chi cục Thủy sản và Biển đảo đã có công văn đề nghị các đơn vị, địa phương ven biển phổ biến, hướng dẫn người nuôi một số giải pháp kỹ thuật nhằm ứng phó với nắng nóng kéo dài, mưa dông bất thường. Cụ thể, đối với thủy sản nuôi trong ao, người nuôi cần duy trì mực nước hơn 1,5m, tích cực tạo oxy cho ao nuôi bằng máy quạt nước, máy sục khí vào thời điểm 10 đến 18 giờ hằng ngày và ban đêm. Những nơi có điều kiện thay nước có thể thay từ 15 đến 20% lượng nước cũ và cấp thêm nước mới vào ao dưới dạng phun mưa, thực hiện tốt nhất vào lúc sáng sớm. Khi nắng nóng gay gắt kéo dài, người nuôi nên dùng lưới lan che để phủ 2/3 diện tích mặt ao và cao hơn mặt nước hơn 2m để hạn chế bức xạ của ánh sáng mặt trời, giảm nhiệt độ nước trong ao, tránh gây sốc cho thủy sản nuôi; giảm 50% lượng thức ăn; bổ sung vitamin C, khoáng chất, chế phẩm sinh học vào thức ăn nhằm tăng cường sức đề kháng cho đàn thủy sản nuôi. Hằng tuần, người nuôi nên dùng vôi bột hòa tan tạt đều khắp ao vào buổi chiều mát để khử trùng nguồn nước và ổn định pH trong ao với hàm lượng 2 đến 4kg vôi bột/100m³ nước. Người nuôi nên chủ động thu hoạch khi thủy sản nuôi đạt kích cỡ thương phẩm hoặc san thưa mật độ ngay khi thiếu nước, hạn hán xảy ra.

Ông Lê Đình Khiêm - Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản và Biển đảo: Bên cạnh thực hiện các biện pháp kỹ thuật ứng phó với thời tiết nắng nóng kéo dài, người NTTS cũng cần hết sức chú ý phòng, chống một số dịch bệnh nguy hiểm trên thủy sản nuôi theo hướng dẫn của chính quyền địa phương và cơ quan thú y. Các địa phương cần tăng cường kiểm tra tình hình NTTS trên địa bàn; thông tin về dự báo thời tiết, cảnh báo, dự báo thiên tai; kết quả quan trắc, cảnh báo môi trường thủy sản để người nuôi chủ động phòng tránh, nhằm giảm thiểu thiệt hại.

Đối với thủy sản nuôi bằng lồng bè trong các đầm, vịnh, người nuôi cần thường xuyên theo dõi, kiểm tra sức khỏe thủy sản nuôi, thu gom thức ăn thừa, xác thủy sản chết; thực hiện các biện pháp tăng sự thông thoáng mặt nước cho vùng nuôi; sử dụng lưới lan che bề mặt lồng bè để giảm ánh sáng trực tiếp xuống đáy lồng nuôi. Khi mực nước xuống do thủy triều rút cần hạ thấp lồng nuôi hoặc di chuyển đến nơi có mực nước sâu để bảo đảm độ sâu luôn ở mức 2,5 đến 3m. Đối với vùng nuôi có hàm lượng vật chất hữu cơ nhiều, nên đặt lồng nuôi cách đáy khoảng 1,5 đến 2m nhằm khắc phục thiếu oxy cục bộ. Trong quá trình nuôi nên giảm 50 đến 70% lượng thức ăn hằng ngày hoặc ngừng cho ăn vào những ngày nắng nóng gay gắt; chọn loại thức ăn có hàm lượng dinh dưỡng cao, kết hợp bổ sung vitamin C, khoáng chất, chế phẩm để cho ăn. Người nuôi cần tiến hành thu tỉa khi thủy sản nuôi đạt kích cỡ thương phẩm; hạn chế việc đánh bắt, san thưa, vận chuyển, thả giống vào những ngày nắng nóng, thời điểm nắng nóng trong ngày...

Đến hết tháng 4-2026, toàn tỉnh thả nuôi 1.796ha thủy sản ao đìa các loại, chủ yếu là tôm nước lợ và cá biển; khoảng 103.000 lồng, chủ yếu nuôi tôm hùm, cá biển. Từ đầu năm đến nay, thủy sản nuôi đạt 12.074 tấn, đạt gần 30% kế hoạch năm 2026.

HẢI LĂNG